عکس از مسعود واعظ.
سهشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵
تورم ۱۱۵٫۴درصدی شاخص بهای خوراکیها و آشامیدنیها در گزارش مرکز آمار دربارهٔ تورم فروردین ۱۴۰۵ به اندازهٔ کافی نگرانکننده است اما انتشار گزارش تازهای از مرکز آمار تصویری نگرانکنندهتر از اوضاع معیشت مردم نشان میدهد. تغییرات قیمت خردهفروشی ۵۳ قلم کالای خوراکی منتخب در مناطق شهری ارقامی را به تصویر میکشد که پیش از این کمتر دیده و شنیده شده است.
افزایش قیمت ۸۵درصد اقلام پُرمصرف «فراتر از حد بحران»
مرکز آمار نرخ تورم نقطهبهنقطهٔ کل در مناطق شهری در نخستین ماه امسال را ۷۱درصد اعلام کرده بود. بررسی تغییرات قیمتی اقلام این فهرست نشان میدهد که ۴۳ قلم از خوراکیهای منتخب، معادل ۸۱درصد از فهرست، با درصدهای تغییرات قیمتی بالاتر از تورم کل مواجه بودند که نشاندهندهٔ فشار تورمی قابل توجه در بخش تورم غذایی است.
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در دورههای قبل با استفاده از دادههای همین گزارشهای مرکز آمار تحلیلی منتشر میکرد. بر اساس معیارهای این وزارتخانه، اقلام خوراکی پُرمصرفی که در یک ماه بیش از ۲درصد افزایش قیمت داشتند اقلامی با افزایش قیمت «فراتر از حد بحران» دستهبندی میشدند، حال اگر همان معیار وزارت تعاون را برای گزارش قیمتی مربوط به فروردین امسال در نظر بگیریم، از ۵۳ قلم کالای منتخب پُرمصرف این فهرست ۴۵ قلم، معادل ۸۵درصد از آنها، افزایشی قیمتی فراتر از حد بحرانی داشتهاند.
رکورددار افزایش قیمت در میان این ۵۳ قلم کالای خوراکی روغن نباتی جامد بوده که قیمت آن در فروردین ۱۴۰۵ نسبت به ماه مشابه سال قبل ۳۷۴٫۹درصد افزایش داشته و به عبارتی ۴٫۷ برابر شده است، افزایش قیمتی باورنکردنی که میتوان دلیل آن را عمدتاً به حذف ارز ترجیحی برای واردات مواد اولیهٔ مورد نیاز برای تولید این کالا نسبت داد.
روغن مایع در رتبهٔ دوم بیشترین افزایش قیمتها قرار گرفت و تورم نقطهبهنقطهای معادل ۳۰۸درصد را ثبت کرد. در این گزارش مرکز آمار در فروردین ۱۴۰۵، میانگین قیمت هر بطری ۹۰۰ گرمی روغن مایع ۳۰۱هزار و ۷۴۹تومان گزارش شده که چهار برابر قیمت آن در فروردین پارسال است.
و در ردهٔ سوم بیشترین افزایش قیمت اقلام منتخب پُرمصرف خانوارها برنج خارجی درجه یک با ثبت رشد قیمتی ۲۰۸٫۸درصدی قرار دارد.
مرکز آمار میانگین قیمت هر کیلوگرم برنج خارجی درجه یک در فروردین ماه را ۲۵۱هزار و ۹۸۱ تومان اعلام کرده، حال آنکه بر اساس گزارش این مرکز قیمت این برنج در فروردین پارسال ۸۱هزار و ۵۸۹ تومان بود.
بهجز این سه قلم کالای خوراکی منتخب که افزایش قیمتی بیش از ۲۰۰درصد را به ثبت رساندند، ۱۹ قلم دیگر از این فهرست ۵۳ قلم کالایی افزایش قیمتی بین ۱۰۰ تا ۲۰۰درصد داشتهاند و به تعبیری قیمت آنها بیش از دوبرابر شده است.
۱۰٫۵برابر شدن هزینهٔ تأمین سبد کالابرگ در چهار سال
در میان افزایش بیسابقهٔ قیمت اقلام خوراکی مهمترین برنامهٔ دولت برای حمایت معیشتی از خانوارها اعطای اعتبار یکمیلیون تومانی کالابرگ به افراد است که از دیماه پارسال در دستور کار دولت قرار گرفته است.
مبنای این طرح حمایتی ثابت نگاه داشتن قدرت خرید مردم در برابر تورم است، بررسی گزارشهای مرکز آمار ایران نشان میدهد شاخص بهای گروه «خوراکیها و آشامیدنیها» از زمان اجرای این طرح، یعنی دی ۱۴۰۴ تا فروردین امسال، بیش از ۳۲درصد رشد کرده است، به این معنا که غذا در این دورهٔ زمانی بهطور میانگین ۳۲درصد گرانتر شده، هرچند که اعتبار کالابرگ تغییری نکرده است.
محاسبات فکتنامه نشان میدهد که هزینهٔ تأمین سبد ۱۱ قلم کالای پایه محاسبهٔ کالابرگ بر اساس سرانهٔ مصرف در نظر گرفتهشده برای هر قلم کالا و قیمتهای اعلام شدهٔ مرکز آمار ایران در فروردین ۱۴۰۵ به ۴میلیون و ۵۷۹هزار و ۷۴۴ تومان رسیده است.
از وبگاه فکتنامه