انتخابات مجارستان، آوریل ۲۰۲۶ (فروردین ۱۴۰۵).
داوید گالوتزی، در نشریهٔ ایتالیایی il manifesto
ترجمهٔ امید مجد
شنبه ۲۹ فروردین ۱۴۰۵
پیتر مجار، رئیس حزب تیسا و نخستوزیر جدید مجارستان، در حالی که چشماندازی برای مجارستان ارائه داده که از جنبههای متعدد با دیدگاه غیرلیبرال ویکتور اوربان متفاوت است، فراموش نکرده است که ریشههایش در جناح راست محافظهکار است.
پتر (پیتر) مجار (Péter Magyar) در نخستین حضور عمومیاش بهعنوان برندهٔ انتخابات اخیر مجارستان، حملهای مستقیم به تحولات قدرتی را آغاز که در طول ۱۶ سال اوربانیسم بر مجارستان حاکم بوده است.
رهبر حزب تیسا (Tisza) با دادن وعدهٔ ایجاد ادارهٔ مبارزه با فساد و اصلاح قانون اساسی برای اعمال «محدودیت دو دورهیی برای نخستوزیری» سخنان بسیار تندی خطاب به رئیسجمهور تاماش سولیوک گفت. او در کنفرانس خبریاش در روز دوشنبه گفت: «هر کسی که گذاشت کشورش غارت شود، هر کسی که وقتی هیولاهای کودکآزار هزاران کودک را بیحرمت کردند چیزی نگفت، از نظر من رئیسجمهور نیست. و امیدوارم او این را بفهمد. دوباره میگویم: او باید کنارهگیری کند.»
این پیام، که به نظر میرسد طلیعهٔ بحران نهادی بیسابقهای باشد، در واقع مبتنی بر آگاهی نانوشتهای از خطری است که نهادهای ملی بزرگ مجارستان- که هنوز در دست حزب فیدس (حزب اوربان) هستند- میتوانند برای حزب تیسا ایجاد کنند. تصادفی نیست که اندکی بعد نخستوزیر آیندهٔ مجارستان وعده داد که رؤسای پلیس و ادارهٔ مالیات را که هر دو که از منصوبان سیاسی دولت قبلی (دول اوربان) هستند برکنار خواهد کرد.
پیتر مجار، رئیس حزب تیسا، در حالی که چشماندازی برای مجارستان ارائه داده که از جنبههای متعدد با دیدگاه غیرلیبرال ویکتور اوربان متفاوت است، فراموش نکرده است که ریشههایش در جناح راست محافظهکار است. این موضوع بدیهی بود: پیتر مجار به مدت ۲۰ سال عضو حزب فیدس (Fidesz) و بخشی از حلقهٔ درونی اوربان بود. لحظهٔ «راهِ دمشق» او [نقطهٔ عطف در تغییر مواضع سیاسی او] در سال ۲۰۲۴ در جریان اعتراضهایی رقم خورد که به استعفای کاتالین نوواک، رئیسجمهور وقت، منجر شد. نوواک متهم بود که فردی را عفو کرده است که به پنهانکاری در پروندههای کودکآزاری محکوم شده بود. در میان این رسوایی بود که پیتر مجار به رهبری حزب تیسا رسید و ظرف دو سال توانست سیاست مجارستان را کاملاً دگرگون کند.
ریشههای سیاسی پیتر مجار زمانی آشکارتر شد که دربارهٔ مهاجرت صحبت کرد: «کشورهای اروپاییای هستند که توانستهاند مشکل رعایت قوانین اتحادیهٔ اروپا را حل کنند و در ضمن از ورود مهاجران غیرقانونی هم جلوگیری کنند. اسلواکی و لهستان نمونهای از این کشورها هستند: شدنی است، فقط باید ارادهٔ آن را داشته باشید.» او در حالی بر این موضع تأکید کرد که تعهدش را به تقویت دیوارکشی بدنام در مرز صربستان تکرار کرد.
علاوه بر این، حضور نگهبانان مرزی بسیار افزایش خواهد یافت، دقیقاً برای جلوگیری از مهاجرت غیرقانونی، که ادامهٔ نگرانکنندهٔ همان سیاستهای اوربان است. این تصمیم همخوان با حمایت حزب تیسا از مقررات جدید بازگرداندن مهاجران است که در پارلمان اروپا تصویب شده است: پیتر مجار بدون هیچ تردیدی در کنار حزب فیدس اوربان و حزب نوفاشیستی «سرزمین ما» (Mi Hazánk) به این مقررات رأی مثبت داد.
پیتر مجار در سیاست خارجی نیز، با وجود اینکه وعدهٔ تعهد مجدد به اروپا و ناتو را داده است، ممکن است امیدهای زیاد خیلیها را را ناامید کند. نخستوزیر آیندهٔ مجارستان در دیداری با خبرنگاران دربارهٔ روابط میان مجارستان، روسیه، و اوکراین صحبت کرد. رهبر حزب تیسا با وجود اینکه در کارزار انتخاباتیاش از شعار سال ۱۹۵۶ «روسها به خانه برگردید!» استفاده کرد، به نظر میرسد در برخوردش به روسیه لحنش را تا حدی نرمتر کرده است. پیتر مجار در حالی که روابط آینده را بهشکلی عملگرایانهتر- بهاصطلاح مستقلتر- چارچوببندی میکرد، گفت که «نمیتوانیم جغرافیا را تغییر دهیم. روسیه همچنان اینجا خواهد بود. مجارستان هم همینجا خواهد بود. ما هر کاری که بتوانیم برای تنوعبخشی خواهیم کرد، اما این به معنای جدا شدن نیست. ما همیشه نفت را به اقتصادیترین و امنترین روش تهیه خواهیم کرد.» بنابراین، تنوعبخشی به منابع انرژی مورد نیاز مجارستان و دور شدن از روسیه رخ خواهد داد، اما نه خیلی زیاد.
روابط آینده با اوکراین نیز ممکن است ساده نباشد. نخستوزیر جدید در حالی که در برابر تجاوز روسیه همبستگیاش با اوکراین را ابراز کرد و پیشنهاد داد که وام ۹۰میلیارد یورویی اروپا به اوکراین را مسدود نخواهد کرد، بار دیگر موافقتش را با تصمیم اوربان در مورد مشارکت نکردن مجارستان در وامدهی اعلام کرد، درست همانطور که مخالفتش را با تسریع ورود اوکراین به اتحادیهٔ اروپا نیز تأیید کرد.
روابط با اسرائیل حتی از این هم نامطمئنتر است. پیتر مجار گفت: «رابطهٔ میان دو کشور ما بهدلیل جامعهٔ بزرگ یهودیان در مجارستان رابطهای خاص است.» اما دولت جدید ممکن است دیگر جلوی انتقاد اروپاییها از سیاستهای بنیامین نتانیاهو را نگیرد و عملاً سناریوهایی را پیش ببرد که پیش از این در دولت تصور نمیشد.
و در حالی که به نظر میرسد پیتر مجار برخی مواضع محافظهکارانهٔ قبلیاش دربارهٔ حقوق دگرباشان جنسی (LGBT) را نرمتر کرده باشد، چون گفته بود که در مجارستان زیر رهبری او «همه میتواند آزادانه با هم باشند و هر کسی را که میخواهد دوست داشته باشند»، اما در حرفهای او مسئلهٔ مقررات دگرباشهراسی که در دولت اوربان وارد قانون اساسی شده بود بهطور مستقیم مطرح نشد. علاوه بر این، نخستوزیر آیندهٔ مجارستان جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، را ستود: «نظر ایتالیاییها این است که او خوب کار میکند و من مایلم با او دیدار کنم.» با همهٔ اینها، حداقل او تضمین داد که «با پوتین یا ترامپ تماس نخواهد گرفت.»
شادمانیهایی که با شکست تاریخی اوربان در انتخابات اخیر آغاز شد به نظر میرسد زیر سایهٔ این احتمال قرار گرفته باشد که تغییرهای آتی ممکن است سطحیتر از حد انتظار باشد. و در حالی که پیتر مجار رسماً قول داده است که مجارستان را از چنگال «مافیای اوربان» آزاد کند، تصمیم او برای نامزد کردن اشتوان کاپیتانی (István Kapitány)، معاون سابق شرکت شل، و آنیتا اوربان (Anita Orbán) برای مناصب کلیدی، کسی که مدیر باسابقهٔ بخش گاز طبیعی مایعشده (LNG) آمریکاست و پیوندهایی با «بنیاد هریتیج» ترامپ دارد، حاکی از احتمال خطر سقوط کشور به الیگارشی جدیدی است. خطری که مجارستان را تهدید میکند همان حزب «فیدس با چهرهای انسانی» است، با چهرههایی جدید در دولت، اما با همان نظام پایه.
در این مقطع همچنین باید توجه داشت که جبههٔ ترقیخواه در این تحولات کاملاً غایب است.