نوشتهٔ صادق
یکشنبه ۱۳ مهر ۱۴۰۴
همزمان با سالگرد جنبش انقلابی «زن، زندگی، آزادی»، زهرا بهروز آذر، معاون امور زنان و خانواده ریاستجمهوری، روز گذشتە (شنبه ۱۲ مهر)، از تخصیص لایحەای برای پرداخت حق عائلەمندی بە کارمندان زن خبر داد و گفت: «لایحه تخصیص حق عائلهمندی به کارمندان زن در دست بررسی است و اقدامات اولیه انجام شده است.»
قبل از اعلام این خبر، تعدادی از زنان کارمند با راەاندازی کارزاری برای نخستین بار خواهان پرداخت حق عائلەمندی بە کارمندان زن و رفع تبعیض جنسیتی در این خصوص شدە بودند. تا کنون حق اولاد تنها بە کارمندان مرد دادە میشد و این حق، کە نباید ربطی بە جنسیت داشتە باشد، حتی بە کارمندان مجرد کە دارای فرزند و سرپرست خانوادە هم بودند دادە نمیشد.
البتە دایرۀ اعمال تبعیضهای شغلی علیە زنان وسیعتر از حق عائلەمندی است ودر مورد مزد و حقوق و مزایای شغلی تبعیضهای زیادی- بهویژە بیشتر از بخش دولتی در بخش خصوصی- وجود دارد کە از میان برداشتن آنها نیاز بە مبارزۀ پیگیر و سازمانیافتە دارد.
البتە هنوز کە کمّوکیف و جزئیات این طرح روشن نشدە تا بشود با دقت بە آن پرداخت. همچنین، ما نمیدانیم امکان تصویب این طرح چقدر است. بهعلاوه، روشن نیست کە حق عائلەمندی بە همهٔ کارمندان زن دادە خواهد شد، یا تنها بە زنان سرپرست خانوادە. یا مشخص نکردەاند کە این حق تنها شامل کارمندان میشود یا شامل حال زنان کارگر هم میگردد.
اگر لایحە این حق را برای کلیۀ زنان شاغل قائل شود، در آن صورت یکی از تبعیضهای جنسیتی رایج در بازار کار ایران از سر راە زنان برداشتە میشود کە خود میتواند گامی بە جلو در راە برچیدن بساط سایر تبعیضهای جنسیتی موجود در بازار کار ایران باشد. ولی بعید است کە شامل حال زنان کارگر هم بشود، کە در این صورت یک تبعیض ناروا علیە زنان کارگر خواهد بود کە میتواند بە تفرقە در میان زنان بینجامد.
به هر حال، گردن نهادن بە این حق یک عقبنشینی از سوی حکومت و پیروزی دیگری برای جنبش نیرومند و شکوفاشدۀ زنان مبارز و حقطلب ایران و یکی دیگر از دستاوردهای ارزشمند بیچونوچرای جنبش «زن، زندگی، آزادی» است کە حکومت از سر ناگریزی بە آن تن در دادە است.
بهیقین زنان و دختران بعد از این نیز با ادامۀ مبارزات خود حکومت را مجبور خواهند کرد بقیۀ تبعیضهای جنسی و جنسیتی در بازار کار و جامعە را کە هنوز بەزور سر پا نگە داشتە است از میان بردارد.
این واقعیتی است کە تعدادی از عوامل ذینفوذ حکومت، مانند باهنر کە از اعضای یکی از قشریترین جناحهای حکومت و از مدافعان اعمال تبعیض علیە زنان بودە است، حالا اذعان میکند کە جامعە از مسائلی مانند حجاب اجباری عبور کردە است و او آن را بهعنوان واقعیتی گریزناپذیر قبول کردە است.
گذر از حجاب اجباری، بەرغم همهٔ اهمیتی کە برای زنان دارد، البتە برخلاف تصور عدەای همهٔ خواست جنبش «زن، زندگی، آزادی» نبودە است. آن جنبش در عین حال جنبشی ضدّاستبدادی، ضدّبیعدالتی، و علیە همهٔ اشکال تبعیض و نابرابری، بهویژە تبعیض جنسیتی است کە بر انداختن تبعیض شغلی از اهداف مهم آن است. به همین جهت، ایجاد کارزار برای برخورداری از حق اولاد و عائلەمندی نیز گامی است در راستای رفع تبعیض شغلی میان زنان با مردان و حائز اهمیت فراوان.
یکی از محورهای اصلی مبارزات زنان جهان نیز هموارە رفع تبعیضهای شغلی و مزدی بودە است کە نقش اساسی در ایجاد برابری و آزادی زنان از اسارت قیدوبندهای کهن مناسبات پدرسالاری و سرمایەداری است کە بقایای آن همچنان حتی در پیشرفتەترین کشورهای سرمایەداری جانسختی میکند.
حتی هنوز در پیشرفتەترین جوامع، زنانی کە فاقد شغل و درآمد هستند از استقلال کامل بە معنای واقعی برخوردار نیستند.
در کشور ما، کە فقر متأسفانە بیداد میکند و میلیونها زن بهواسطۀ وجود انواع تبعیضهای جنسیتی در بازار کار بیشتر از مردان تحت استثمار و فشار قرار دارند، مبارزە برای مزد برابر در مقابل کار برابر یکی از مهمترین و سختترین عرصەهای مبارزە و دغدغۀ اول اکثر زنان برای تأمین معاش و استقلال اقتصادی است.
در ارزش و اهمیت جنبش دورانساز و دگرگونکنندۀ «زن، زندگی، آزادی» همین بس کە با کشتار صدها مبارز، اعدام تعدادی دیگر، نابینا نمودن شماری بزرگتر، و زندانی کردن هزاران نفر نتوانستند آثار و تأثیرهای آن را از بین ببرند و ظرفیت آن را از میان بردارند.
برخلاف آن تصوری کە تلاش دارد این جنبش را بینتیجە و پایانیافتە جلوە دهد، آثار این جنبش مردمی و مترقی چنان در عمق جامعە ریشه دواندە و لرزە بر دل ارتجاع انداختە است کە دشمنان آن نیز مجبور بە اذعان دورانساز بودن آن شدەاند.
با این امید کە زنان و دختران کشور ما با الهام گرفتن از جنبش «زن، زندگی، آزادی»، کە زمینۀ پیشرفت و آزادی و برابری را برای زنان فراهم کرد، مبارزات خود را با همراهی مردان معتقد بە برابری برای رسیدن بە آزادی و برابری تشدید کنند تا بتوانند هم خودشان زودتر بە آزادی و برابری دست بیابند و هم جامعە را از بند اسارت و نابرابری رها سازند.
نقل از سایت «به پیش»