شنبه ۹ آبان ۱۴۰۵
محکومیت تازهٔ جعفر پناهی به پنج سال و یک ماه حبس، مصادرهٔ تمامی اموال، و محرومیتهای تکمیلی او بازتاب گستردهای در رسانههای بینالمللی داشته است. رویترز، آسوشیتدپرس، واشنگتن پُست، گاردین، لُس آنجلس تایمز، یورونیوز، دویچهوله، صدای آمریکا، و رسانههای تخصصی سینما از جمله ورایتی، دِدلاین، و اسکرین دِیلی به این پرونده پرداختهاند.
ورایتی در گزارشش بازگشت پناهی به ایران را محور روایت قرار داده و به اظهارات پیشین این فیلمساز برندهٔ نخل طلای کن اشاره کرده است که گفته بود برای زندگی و فیلمسازی به حضور در ایران نیاز دارد و حتی احتمال اجرای حکم زندان نیز مانع بازگشتش نخواهد شد.
بر اساس اعلام مصطفی نیلی، وکیل پناهی، شعبهٔ ۲۶ دادگاه انقلاب تهران علاوه بر پنج سال و یک ماه حبس، حکم مصادرهٔ تمامی اموال منقول و غیرمنقول، دو سال ممنوعیت خروج از کشور، و دو سال محرومیت از فعالیت در شبکههای اجتماعی برای پناهی صادر کرده است.
یکی از محورهای مشترک گزارشهای رسانههای خارجی غیابی بودن حکم و ابهام در روند رسیدگی است. به گفتهٔ وکیل پناهی، در حالی که او به ایران بازگشته و حتی در مردادماه در یک مرجع قضایی حضور یافته بود، در پرونده «خارج از کشور» و خارج از دسترس معرفی شده است. همچنین، زمان جلسهٔ رسیدگی به او ابلاغ نشده و وکیلش پس از مسدود شدن حسابهای بانکی موکلش از صدور حکم مطلع شده است.
روزنامهٔ گاردین علاوه بر گزارش جزئیات پرونده، به واکنش هنرمندان و فعالانی اشاره کرده که این حکم را تلاشی برای خاموش کردن صداهای مستقل دانستهاند. این روزنامه همچنین پرسشهایی دربارهٔ مبنای حقوقی مصادرهٔ تمام داراییهای پناهی مطرح کرده است.
سازمان حقوق بشر ایران نیز در گزارشی جداگانه پروندهٔ پناهی را از منظر نقض آزادی بیان و فعالیت هنری، حق مالکیت، آزادی رفتوآمد، و حق برخورداری از دادرسی منصفانه بررسی کرده است. این سازمان یادآور شده که پناهی در دو پروندهٔ جداگانه در مجموع با شش سال و یک ماه حبس روبهرو است و قطعیت حکم جدید هنوز تأیید نشده است.
در گزارشهای واشنگتن پُست، لُس آنجلس تایمز، و یورونیوز نیز سابقهٔ زندان، ممنوعیت فیلمسازی، و ادامهٔ فعالیت سینمایی پناهی با وجود محدودیتهای قضایی مورد توجه قرار گرفته است.
پناهی پس از حضور در جشنوارهها و رویدادهای سینمایی بینالمللی برای معرفی فیلم «یک تصادف ساده» و شرکت در فصل جوایز، در حالی به ایران بازگشت که با حکم یک سال زندان در پروندهای دیگر روبهرو بود. فیلم او در سال ۲۰۲۵ برندهٔ نخل طلای جشنواره کن شد و در سال ۲۰۲۶ نیز نامزد دو جایزهٔ اسکار بود.
بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، پناهی پس از صدور حکم تازه بازداشت نشده بود. سازمان حقوق بشر ایران نیز وضع فعلی او را آزادی با قرار وثیقه اعلام کرده است. اتهام مبنای محکومیت جدید هنوز بهطور عمومی روشن نشده و وضعیت نهایی و اجرای حکم همچنان نامشخص است.
از تحکیم ملت