شنبه ۲ آبان ۱۴۰۵
نگرانی از گرسنگی در نوار غزه دیگر تنها به کمبود مواد غذایی محدود نیست؛ کاهش کمک‌های انسان‌دوستانه، تعطیلی نانوایی‌ها به‌علت کمبود آرد، ادامهٔ محدودیت‌های اسرائیل بر ورود کالاها به این منطقه، و از بین رفتن منابع درآمد خانوارها بار دیگر خطر تشدید بحران غذایی و بازگشت قحطی را افزایش داده است.
به گزارش مرکز اطلاعرسانی فلسطین، برنامهٔ جهانی غذا (WFP) اعلام کرده است کمک‌های ماهانه به حدود ۵۰۰هزار فلسطینی در نوار غزه را به‌علت کمبود بودجه متوقف می‌کند. در همین حال، کارشناسان هشدار می‌دهند بهبود نسبی برخی ظواهر زندگی یا وجود کالا در بازارها لزوماً به معنای توانایی مردم برای تأمین منظم غذا نیست.
تیسیر محیسن، مشاور دفتر اطلاعرسانی دولتی در غزه، تصمیم برنامهٔ جهانی غذا برای کاهش دادن کمک‌ها به حدود نیم میلیون نفر را فاجعه‌بار و شوکه‌‌کننده توصیف کرد و گفت این اقدام در شرایطی صورت می‌گیرد که تجاوزهای رژیم صهیونیستی و محدودیت‌های این رژیم بر ورود کالا و کمک‌ها همچنان ادامه دارد.
به گفتهٔ محیسن، بخش گسترده‌ای از خانوارهای غزه به کمک‌های انسان‌دوستانه وابسته‌اند، زیرا منابع درآمد فروپاشیده و میزان بیکاری جمعیت به حدود ۹۰درصد رسیده است. او هشدار داد که ادامه یافتن کاهش کمک‌ها می‌تواند هزاران خانواده را از تأمین غذای روزانه محروم کند و حتی به موج تازه‌ای از قحطی منجر شود، به‌گونه‌ای که برخی خانواده‌ها توان تأمین حتی یک وعده غذا در روز را هم نداشته باشند.
کاهش حمایت‌ها تنها به برنامهٔ جهانی غذا محدود نیست. طی ماه‌های گذشته حمایت از نانوایی‌ها نیز کاهش یافته و شماری از آنها ناچار شده‌اند به‌صورت تجاری و با قیمت‌هایی فعالیت کنند که بسیاری از مردم توان پرداخت آن را ندارند. خدمات دیگر نهادهای امدادی، از جمله «آشپزخانهٔ مرکزی جهانی» نیز کاهش یافته است.
در همین حال، فشارها بر آژانس «آنروا» نیز ادامه دارد، نهادی که حدود ۶۰ تا ۶۵درصد جمعیت غزه به خدمات آن وابسته بوده‌اند. محیسن تأکید کرد کاهش حمایت از نهادهای امدادی، همراه با هدف قرار گرفتن این نهادها از سوی رژیم صهیونیستی، وضع معیشت مردم غزه را شکننده‌تر کرده است.
بحران کمک‌ها هم‌زمان با کمبود شدید آرد و مواد غذایی اساسی تشدید شده است. عبدالناصر العجرمی، رئیس اتحادیه صاحبان نانوایی‌های غزه، اعلام کرد ۱۰ نانوایی از مجموع ۱۷ نانوایی فعال به‌علت کمبود آرد تجاری تعطیل شده‌اند و در صورت نرسیدن محموله‌های جدید، احتمال توقف فعالیت شمار بیشتری وجود دارد.
به گفتهٔ او، طی ۱۰ روز هیچ محمولهٔ آردی وارد نوار غزه نشده و همین باعث شده که مردم ساعت‌ها در صف نانوایی‌ها منتظر بمانند.
بر اساس داده‌های مرتبط با بحران غذایی، حدود ۱٫۴میلیون نفر در غزه، معادل نزدیک به دوسوم جمعیت، با حدّ بحرانی یا شدیدتر ناامنی غذایی روبه‌رو هستند و حدود ۲۰۰هزار نفر در وضعیت اضطراری قرار دارند.
در کنار کمبود کمک‌ها و کالا، بخش کشاورزی غزه نیز به‌شدت آسیب دیده است. نزار الوحیدی، کارشناس کشاورزی و محیط‌زیست، تأکید کرد ارزیابی شرایط صرفاً بر اساس بازگشت برخی مظاهر عادی زندگی می‌تواند گمراه کننده باشد، زیرا توان واقعی خانواده‌ها برای خریدن غذا، تولید داخلی، و تأمین نیازهای اولیه همچنان بسیار محدود است.
به گفتهٔ او، ادامه یافتن محدودیت‌های عبور و مرور، تعطیلی زمین‌های کشاورزی، از بین رفتن واحدهای تولیدی، گسترش بیکاری، و کاهش درآمد باعث شده بخش بزرگی از جمعیت همچنان به کمک‌های انسانی وابسته بماند.
کودکان از اصلی‌ترین گروه‌های در معرض خطرند. محیسن با استناد به هشدارهای وزارت بهداشت غزه اعلام کرد در صورت ادامه یافتن روند کنونی، ممکن است بیش از ۷۴هزار کودک تا آغاز سه ماههٔ نخست سال آینده دچار سوءتغذیه شوند که می‌تواند به عوارض وخیم جسمی و حتی مرگ منجر شود.
کارشناسان تأکید می‌کنند غزه همچنان به کمک‌های پایدار، بودجهٔ کافی، ورود منظم کالاها و مواد غذایی، تأمین آرد و سوخت و تجهیزات نانوایی‌ها، و همچنین احیای بخش‌های تولیدی، به‌ویژه کشاورزی، نیاز دارد.
در شرایط کنونی، معیار واقعی بهبود نه بازگشت برخی مظاهر زندگی، بلکه توانایی خانواده‌ها برای تأمین غذای کافی و ایمن و برآورده کردن نیازهای اساسی بدون وابستگی دائم به کمک‌هاست. کاهش شدت برخی صحنه‌های جنگ به معنای پایان یافتن گرسنگی نیست. تا زمانی که عوامل اصلی بحران پابرجاست، خطر بازگشت قحطی نیز همچنان جدّی خواهد بود.