یکشنبه ۴ مرداد ۱۴۰۵
دونالد ترامپ فعلاً از تشدید گسترده حملات نظامی علیه ایران عقبنشینی کرده و توقف حملات آمریکا که از شامگاه جمعه آغاز شد، تا بامداد یکشنبه ادامه یافته است. این نخستین وقفه در حملات آمریکا پس از ۱۳ شب بمباران پیاپی ایران است؛ با این حال، محاصره دریایی بنادر ایران ادامه دارد و هیچیک از دو طرف از برقراری آتشبس سخن نگفتهاند.
به گزارش نیویورکتایمز، ترامپ روز جمعه در نشستی با مقامهای ارشد امنیتی و نظامی دولت خود، دستکم در مقطع کنونی، طرح تشدید چشمگیر حملات را کنار گذاشت. یکی از مهمترین دلایل این تصمیم، نگرانی از کاهش ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت و دیگر مهمات پدافند هوایی آمریکا عنوان شده است. نیویورکتایمز به نقل از منابع آگاه گزارش داده ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، هشدار داده است بازگشت به جنگ تمامعیار میتواند ذخایر رهگیرهای مورد نیاز برای دفاع از پایگاهها و متحدان آمریکا در منطقه را به سطحی «خطرناک» کاهش دهد.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا، نیز در نشست جمعه درباره کاهش ذخایر تسلیحاتی ابراز نگرانی کرده است. برآوردهای پیشین نشان میدهد ارتش آمریکا از آغاز جنگ بیش از ۱۲۰۰ رهگیر پاتریوت و بیش از هزار موشک کروز تاماهاوک مصرف کرده است؛ مهماتی گرانقیمت که جایگزینی سریع آنها برای صنایع نظامی آمریکا دشوار است. پایگاههای آمریکا در کویت، بحرین، امارات و اردن نیز همچنان در معرض حملات موشکی و پهپادی ایران قرار دارند.
نیویورکتایمز میگوید نگرانی از گسترش جنگ، آسیبپذیری کشورهای عربی خلیج فارس، افزایش قیمت انرژی و احتمال بروز یک بحران اقتصادی و انسانی بزرگتر نیز در تصمیم ترامپ مؤثر بوده است. به گفته منابع این روزنامه، حملات گسترده اخیر نتوانسته است ایران را از اعمال محدودیت بر تردد کشتیها در تنگه هرمز بازدارد و شمار اندکی از مشاوران ترامپ معتقدند تشدید جنگ در شرایط کنونی تصمیم مناسبی است.
همزمان، اکسیوس گزارش داده است ترامپ شامگاه جمعه برنامه آمادهشده ارتش برای حمله به ایران را در آخرین مرحله تأیید نکرد. او در دو هفته گذشته تقریباً هر روز بعدازظهر اهداف پیشنهادی را تصویب میکرد و حملات چند ساعت بعد انجام میشد. ارتش آمریکا همچنان برای ازسرگیری سریع عملیات آماده است، اما تاکنون دستور تازهای دریافت نکرده است.
این تصمیم همزمان با ورود یک هیئت عمانی به تهران گرفته شد. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز یکشنبه تأیید کرد مقامهای ایران و عمان طی چند دور گفتوگوی فنی درباره بحران تنگه هرمز مذاکره کردهاند. هیئت عمانی عصر شنبه تهران را ترک کرد، اما بقایی گفت پیشرفتهایی حاصل شده و گفتوگوها ادامه خواهد یافت. آسوشیتدپرس به نقل از منابع منطقهای نوشته است یکی از گزینههای مورد مذاکره، باقی ماندن مدیریت عبور کشتیها در دست ایران در برابر کاهش محدودیتها و تسهیل تردد تجاری است.
ترامپ نیز روز جمعه گفت میان «از میان بردن تواناییهای ایران، هدف به هدف» و دستیابی به توافق، راه دوم را هوشمندانهتر میداند. او در عین حال هشدار داد نیروهای آمریکا «آماده و مسلح» هستند و در صورت شکست مذاکرات میتوانند حملات را از سر بگیرند. کاخ سفید نیز تأکید کرده است که توقف کنونی به معنای کنار گذاشتن گزینه نظامی نیست.
توقف حملات هوایی هنوز شامل محاصره دریایی نمیشود. ارتش آمریکا اعلام کرده عملیات جلوگیری از ورود و خروج کشتیها از بنادر ایران «بهطور کامل» ادامه دارد و روز جمعه یک کشتی تجاری با پرچم موزامبیک را پس از بیتوجهی به هشدارها در دریای عمان از حرکت انداخته است. همزمان با توقف حملات آمریکا، گزارشی از حملات تازه ایران به کشورهای همسایه نیز منتشر نشده است؛ نشانهای که میانجیگران منطقهای آن را اقدامی متقابل برای ایجاد فضای مذاکره ارزیابی میکنند.
در همین حال، جبهه دیگری از جنگ در دریای سرخ فعال شده است. حوثیهای یمن تأسیسات آرامکو در جازان و ینبع عربستان را با موشک و پهپاد هدف قرار دادند. ویدئوهای بررسیشده از سوی رویترز دود برخاسته از نزدیکی پالایشگاه جازان را نشان میدهد و دو موشک شلیکشده به سوی تأسیسات نفتی ینبع نیز رهگیری شدهاند. بندر ینبع اکنون یکی از مسیرهای اصلی عربستان برای صدور نفت بدون عبور از تنگه هرمز است.
ائتلاف تحت رهبری عربستان در واکنش، مواضع حوثیها در استانهای مأرب و الجوف را بمباران کرده است. حوثیها نیز از آغاز محاصره دریایی عربستان و هدف قرار دادن کشتیهای مرتبط با این کشور در بابالمندب خبر دادهاند؛ آبراهی که حدود ۱۲ درصد تجارت جهانی و نزدیک به یکچهارم حملونقل کانتینری جهان از آن عبور میکند. این تحولات عملاً آتشبس شکننده سال ۲۰۲۲ در یمن را از میان برده و خطر گسترش جنگ از خلیج فارس به دریای سرخ را افزایش داده است.
دونالد ترامپ فعلاً از تشدید گسترده حملات نظامی علیه ایران عقبنشینی کرده و توقف حملات آمریکا که از شامگاه جمعه آغاز شد، تا بامداد یکشنبه ادامه یافته است. این نخستین وقفه در حملات آمریکا پس از ۱۳ شب بمباران پیاپی ایران است؛ با این حال، محاصره دریایی بنادر ایران ادامه دارد و هیچیک از دو طرف از برقراری آتشبس سخن نگفتهاند.
به گزارش نیویورکتایمز، ترامپ روز جمعه در نشستی با مقامهای ارشد امنیتی و نظامی دولت خود، دستکم در مقطع کنونی، طرح تشدید چشمگیر حملات را کنار گذاشت. یکی از مهمترین دلایل این تصمیم، نگرانی از کاهش ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت و دیگر مهمات پدافند هوایی آمریکا عنوان شده است. نیویورکتایمز به نقل از منابع آگاه گزارش داده ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، هشدار داده است بازگشت به جنگ تمامعیار میتواند ذخایر رهگیرهای مورد نیاز برای دفاع از پایگاهها و متحدان آمریکا در منطقه را به سطحی «خطرناک» کاهش دهد.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا، نیز در نشست جمعه درباره کاهش ذخایر تسلیحاتی ابراز نگرانی کرده است. برآوردهای پیشین نشان میدهد ارتش آمریکا از آغاز جنگ بیش از ۱۲۰۰ رهگیر پاتریوت و بیش از هزار موشک کروز تاماهاوک مصرف کرده است؛ مهماتی گرانقیمت که جایگزینی سریع آنها برای صنایع نظامی آمریکا دشوار است. پایگاههای آمریکا در کویت، بحرین، امارات و اردن نیز همچنان در معرض حملات موشکی و پهپادی ایران قرار دارند.
نیویورکتایمز میگوید نگرانی از گسترش جنگ، آسیبپذیری کشورهای عربی خلیج فارس، افزایش قیمت انرژی و احتمال بروز یک بحران اقتصادی و انسانی بزرگتر نیز در تصمیم ترامپ مؤثر بوده است. به گفته منابع این روزنامه، حملات گسترده اخیر نتوانسته است ایران را از اعمال محدودیت بر تردد کشتیها در تنگه هرمز بازدارد و شمار اندکی از مشاوران ترامپ معتقدند تشدید جنگ در شرایط کنونی تصمیم مناسبی است.
همزمان، اکسیوس گزارش داده است ترامپ شامگاه جمعه برنامه آمادهشده ارتش برای حمله به ایران را در آخرین مرحله تأیید نکرد. او در دو هفته گذشته تقریباً هر روز بعدازظهر اهداف پیشنهادی را تصویب میکرد و حملات چند ساعت بعد انجام میشد. ارتش آمریکا همچنان برای ازسرگیری سریع عملیات آماده است، اما تاکنون دستور تازهای دریافت نکرده است.
این تصمیم همزمان با ورود یک هیئت عمانی به تهران گرفته شد. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز یکشنبه تأیید کرد مقامهای ایران و عمان طی چند دور گفتوگوی فنی درباره بحران تنگه هرمز مذاکره کردهاند. هیئت عمانی عصر شنبه تهران را ترک کرد، اما بقایی گفت پیشرفتهایی حاصل شده و گفتوگوها ادامه خواهد یافت. آسوشیتدپرس به نقل از منابع منطقهای نوشته است یکی از گزینههای مورد مذاکره، باقی ماندن مدیریت عبور کشتیها در دست ایران در برابر کاهش محدودیتها و تسهیل تردد تجاری است.
ترامپ نیز روز جمعه گفت میان «از میان بردن تواناییهای ایران، هدف به هدف» و دستیابی به توافق، راه دوم را هوشمندانهتر میداند. او در عین حال هشدار داد نیروهای آمریکا «آماده و مسلح» هستند و در صورت شکست مذاکرات میتوانند حملات را از سر بگیرند. کاخ سفید نیز تأکید کرده است که توقف کنونی به معنای کنار گذاشتن گزینه نظامی نیست.
توقف حملات هوایی هنوز شامل محاصره دریایی نمیشود. ارتش آمریکا اعلام کرده عملیات جلوگیری از ورود و خروج کشتیها از بنادر ایران «بهطور کامل» ادامه دارد و روز جمعه یک کشتی تجاری با پرچم موزامبیک را پس از بیتوجهی به هشدارها در دریای عمان از حرکت انداخته است. همزمان با توقف حملات آمریکا، گزارشی از حملات تازه ایران به کشورهای همسایه نیز منتشر نشده است؛ نشانهای که میانجیگران منطقهای آن را اقدامی متقابل برای ایجاد فضای مذاکره ارزیابی میکنند.
در همین حال، جبهه دیگری از جنگ در دریای سرخ فعال شده است. حوثیهای یمن تأسیسات آرامکو در جازان و ینبع عربستان را با موشک و پهپاد هدف قرار دادند. ویدئوهای بررسیشده از سوی رویترز دود برخاسته از نزدیکی پالایشگاه جازان را نشان میدهد و دو موشک شلیکشده به سوی تأسیسات نفتی ینبع نیز رهگیری شدهاند. بندر ینبع اکنون یکی از مسیرهای اصلی عربستان برای صدور نفت بدون عبور از تنگه هرمز است.
ائتلاف تحت رهبری عربستان در واکنش، مواضع حوثیها در استانهای مأرب و الجوف را بمباران کرده است. حوثیها نیز از آغاز محاصره دریایی عربستان و هدف قرار دادن کشتیهای مرتبط با این کشور در بابالمندب خبر دادهاند؛ آبراهی که حدود ۱۲ درصد تجارت جهانی و نزدیک به یکچهارم حملونقل کانتینری جهان از آن عبور میکند. این تحولات عملاً آتشبس شکننده سال ۲۰۲۲ در یمن را از میان برده و خطر گسترش جنگ از خلیج فارس به دریای سرخ را افزایش داده است.
توقف حملات آمریکا همچنین در آستانه سفر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به واشینگتن صورت گرفته است. نتانیاهو قرار است روز سهشنبه با ترامپ دیدار کند و موضع اسرائیل میتواند بر ادامه مسیر دیپلماتیک اثر بگذارد. در حال حاضر، مکث نظامی فرصتی برای میانجیگری عمان فراهم کرده است، اما ادامه محاصره دریایی، اختلاف بر سر کنترل تنگه هرمز و گسترش درگیری میان عربستان و حوثیها نشان میدهد هنوز نمیتوان از شکلگیری یک آتشبس پایدار سخن گفت.توقف حملات آمریکا همچنین در آستانه سفر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به واشینگتن صورت گرفته است. نتانیاهو قرار است روز سهشنبه با ترامپ دیدار کند و موضع اسرائیل میتواند بر ادامه مسیر دیپلماتیک اثر بگذارد. در حال حاضر، مکث نظامی فرصتی برای میانجیگری عمان فراهم کرده است، اما ادامه محاصره دریایی، اختلاف بر سر کنترل تنگه هرمز و گسترش درگیری میان عربستان و حوثیها نشان میدهد هنوز نمیتوان از شکلگیری یک آتشبس پایدار سخن گفت.