یکشنبه ۱۴ تیر ۱۴۰۵
آ. نعمتزاده – اندیشهٔ نو: کریگ موری (Craig Murray)، روزنامهنگار، فعال حقوق بشر، و سفیر سابق بریتانیا در ازبکستان (در همسایگی افغانستان)، اخیراً ویدئویی ۱۵دقیقهیی در شبکهٔ اجتماعی ایکس منتشر کرده است که موضوع آن ساختمان جدید سفارت آمریکا در بیروت است.
در این ویدئو کرگ موری میگوید که این مجتمع غولپیکر بیش از یک سفارت معمولی است و نقش مرکز فرماندهی نظامی-اطلاعاتی را برای کنترل «رژیم دستنشانده» در لبنان ایفا میکند.
ویدئو با تصاویر هوایی از این مجتمع عظیم آغاز میشود. کرگ موری توضیح میدهد: «آنچه آنجا میبینید، آن مجموعهٔ عظیم ساختمانها، فقط بخشی از سفارتخانه است.» او توضیح میدهد که این پروژه در منطقهٔ عوکر، حدود ۱۳ کیلومتری شمال شرقی مرکز بیروت، بر روی ۴۳ هکتار زمین (معادل بیش از ۲۱ زمین فوتبال یا دو و نیم برابر مساحت کاخ سفید) ساخته شده است. هزینهٔ کل پروژه، طبق گزارشهای رسمی وزارت خارجهٔ آمریکا، حدود ۱٫۲۵میلیارد دلار است و این مجتمع شامل ۱۹ ساختمان اصلی، استخر شنای بزرگ، مرکز ورزشی، چند باغ، مجتمعهای مسکونی، بیمارستان کوچک، باند هلیکوپتر، و امکانات امنیتی پیشرفته است.
کرگ موری در بخشی از صحبتهایش تأکید دارد که ظرفیت این مجتمع برای اقامت و کار ۵۰۰۰ نفر طراحی شده است، در حالی که یک سفارت بزرگ معمولی مانند سفارت بریتانیا در واشنگتن حداکثر ۴۰۰ پرسنل دارد.
لیلا حاتوم، از دبیران نشریهٔ MENA Uncensored [خاورمیانه و شمال آفریقا بدون سانسور]، با لحنی جدّی میگوید: «اینجا برای مراقبت از روابط خوب و دوستانه نیست.» او در واقع به ماهیت غیردیپلماتیک این پروژهٔ عظیم اشاره دارد. او و کرگ موری چند بار تکرار میکنند: «این [ساختمان] هرچه هست، آشکار است که سفارتخانه نیست.»
خانم حاتوم در ادامه میگوید: «این بزرگترین راز در اینجا [لبنان] است. این دومین سفارتخانهٔ بزرگ آمریکا در جهان- پس از سفارت آمریکا در عراق- است. و این نشان میدهد که خاورمیانه چقدر برای آنها مهم است.» او میافزاید که در بغداد، آن سفارت عظیم برای نظارت بر سه کشور عراق و سوریه و ایران است. او در ادامه میگوید: «در لبنان، وضع تفاوتی دارد. این سفارتخانه را برای لجستیک، شکنجه، بازجویی، برای پشتیبانی از گروههای جاسوسی در منطقه لازم دارند… این سفارتخانه دخمههای زیرزمینی دارد که شامل سلولهای زندان است. راهروهای زیرزمینی دارد که به دریا منتهی میشود… از اینجا میتوانند به قبرس رفتوآمد کنند. انگار وارد یک پادگان سازمان سیا میشوید… این سفارتخانه برای پروژهٔ سرکردگی، کنترل لبنان، جاسوسی کردن در لبنان، و [در صورت لزوم] آشوب به پا کردن در این کشور است.»
حسن علائیک، روزنامهنگاری که با کرگ موری صحبت میکند، میگوید: «آمریکا منافع عمدهای در لبنان دارد. دستکم نیمی از قشر ممتاز حاکم بر لبنان را میتواند کنترل کند. آمریکاییها نفوذ بسیار زیادی در نهادهای دولتی و نظامی و امنیتی لبنان و تسلط مطلق بر بخش بانکی لبنان دارند… توان نفوذ زیادی در رسانههای لبنانی دارند. بنابراین، آمریکا برای حفظ این نفوذ به سفارتخانهاش متکی است.» او ادامه میدهد که هدف اصلی از ساختن این مجتمع در بیروت «حفظ نفوذ و حتی تقویت نفوذ آمریکا» است. او معتقد است که آمریکا «به این مرکز بهعنوان مرکزی برای توطئهچینی، جاسوسی، و جمعآوری اطلاعات در منطقه نیاز دارد.»
این روزنامهنگار توضیح میدهد که «در سال ۲۰۱۱، در زمان جنگ سوریه، آمریکا لبنان را به سکویی برای پشتیبانی از سازمانهای جهادی در سوریه تبدیل کرد که القاعده و سپس داعش رهبری میکردند. و حتی وقتی بخشهایی از لبنان را اشغال کردند، از آنها حمایت کرد و به اذغان مقامات دولتی و نظامی لبنان، آمریکا از جنگیدن ارتش لبنان [علیه جهادیها] و آزادسازی سرزمینهای اشغالشده بین ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۷ جلوگیری کرد… هدف آنها سرنگون کردن رژیم سوریه بود.»
کرگ موری در بخشی از صحبتهایش به تجربهٔ شخصی خودش ارجاع میدهد: «ازبکستان [جایی که او سفیر بریتانیا بود] یک پایگاه هوایی عظیم در اختیار آمریکا گذاشته بود که برای تأمین لجستیکی جنگ در افغانستان حیاتی بود و ۲۰هزار پرسنل آمریکایی در آن بودند. آمریکا پایگاه بزرگی هم برای سیا داشت… آنها افراد را به ازبکستان میآوردند تا شکنجه کنند.»
او وضع ازبکستان را با لبنان مقایسه میکند که بسیار بزرگتر از لبنان است و جمعیت و تولید ناخالص داخلی بسیار بیشتری از لبنان دارد. «با وجود این، کل کارکنان سفاتر آمریکا در ازبکستان در حدود ۱۳۰ نفر بودند.»

او با اشاره مجتمع عظیم آمریکایی در بیروت میگوید: «نمیتوانم بگویم این چیست. نمیتوانم بگویم دارند چکار میکنند. ولی آنچه میتوانم بگویم این است که من در سفارتخانهها کار کردهام، ادارهشان کردهام، در تعداد زیادی سفارتخانه در سراسر جهان و کشورهای متعدد بودهام، و این را بااطمینان میگویم که آن مجتمع سفارتخانه نیست.»
در پایان ویدئو آمده است که «ما از سفارت آمریکا در لبنان درخواست کردیم که فهرست کارکنان دیپماتیک را به ما بدهند. ولی درخواست ما را نپذیرفتند.»