یکشنبه ۳ خرداد ۱۴۰۵
مجمع جهانی اقتصاد در تازهترین گزارشش تأکید کرده است که اقیانوسها فقط موضوعی زیستمحیطی نیستند، بلکه به یکی از مهمترین موتورهای اقتصاد جهانی تبدیل شدهاند. برآوردها نشان میدهد که ارزش اقتصاد اقیانوسی جهان اکنون بیش از ۳ تا ۶تریلیون دلار در سال است که آن را در میان بزرگترین اقتصادهای جهان قرار میدهد.
حدود ۹۰درصد از تجارت جهانی از نظر کمیّت و نزدیک به ۸۰درصد تجارت جهانی از نظر ارزش از طریق حملونقل دریایی انجام میشود. این موضوع باعث شده که بندرها، مسیرهای دریایی، و زیرساختهای ساحلی به داراییهایی با اهمیت ژئوپلیتیکی و اقتصادی تبدیل شوند. هر اختلالی در این مسیرهای کلیدی میتواند زنجیره تأمین جهانی را تحت تأثیر قرار دهد.
گزارش مجمع جهانی اقتصاد به نقش کمتر دیدهشدهٔ اقیانوسها در امنیت غذایی نیز اشاره میکند. بیش از ۳میلیارد نفر در جهان بخشی از پروتئین مورد نیازشان را از منابع دریایی تأمین میکنند و حدود ۶۰۰میلیون نفر مستقیم یا غیرمستقیم در صنایع مرتبط با دریا و اقیانوس مشغول به کارند.
در سالهای اخیر توجه سرمایهگذاران به بخشهای جدید اقتصاد آبی افزایش یافته است، از انرژی بادی فراساحلی و فناوریهای دریایی گرفته تا پرورش آبزیان، زیرساختهای ساحلی، و سامانههای پایش اقیانوس. فقط بازار انرژی بادی فراساحلی در برخی برآوردها تا دههٔ آینده صدها میلیارد دلار سرمایه جذب خواهد کرد.
اما این گزارش هشدار میدهد که فشارهای آبوهوایی، آلودگی پلاستیکی، افزایش دمای آب، و بالا آمدن سطح دریا میتواند هزینههای اقتصادی سنگینی ایجاد کند. تخمینها نشان میدهد که سالانه حدود ۸ تا ۱۱میلیون تُن پلاستیک وارد اقیانوسها میشود، مسئلهای که علاوه بر آسیب زیستمحیط، مستقیماً بر صنایع شیلات، گردشگری، و اقتصاد ساحلی اثر میگذارد.
مجمع جهانی اقتصاد معتقد است کشورهایی که زودتر زیرساخت، فناوری، و سرمایهگذاریشان را بهسمت اقتصاد اقیانوسی هدایت کنند در دهههای آینده مزیت رقابتی بیشتری خواهند داشت. رقابت آینده فقط بر سر نفت، تراشه، یا هوش مصنوعی نخواهد بود؛ بخشی از این رقابت در آبهای جهان شکل خواهد گرفت.
منابع: OECD، UN، World Economic Forum