جمعه ۲۸ فروردین ۱۴۰۵
۱۹ نفر از رؤسا و سران دولتها از طیف چپ، از جمله کلودیا شینبام، رئیسجمهور مکزیک، گوستاوو پترو، رئیسجمهور کلمبیا، و لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا، رئیسجمهور برزیل، در نشست دوروزهای در بارسلون دربارهٔ همکاری نزدیکتر برای مقابله با افراطگرایی، اطلاعات نادرست، و حمله به نظامهای دموکراتیک گفتوگو میکنند.
نشست «نیروهای مترقی برای دفاع از دموکراسی» در بارسلون، پایتخت کاتالونیا، بیش از یک اقدام نمادین توصیف شده است. هدف این نشست یافتن «موضع سیاسی هماهنگ در برابر تشدید نظامیگری» است. گفته شد: «این نشست نقطه آغاز ایجاد یک محور قدرتمند بینالمللی از نیروهای مترقی بهعنوان وزنهٔ تعادل در برابر ائتلاف راستگرای اقتدارگرا از سیاستمدارانی مانند دونالد ترامپ، خاویر میلی، و تا همین اواخر ویکتور اوربان و دیگران است.»
در این نشست، که سیریل رامافوسا (رئیسجمهور آفریقای جنوبی) و آنتونیو کاستا (رئیس شورای اتحادیه اروپا) نیز حضور دارند، به موضوعهایی مانند جنگ، دیجیتالیسازی، هوش مصنوعی، و نابرابری فزاینده ثروت پرداخته میشود.
در نخستین نشست، که صبح جمعه ۱۷ آوریل (۲۸ فروردین) و در چارچوب «مجمع دموکراسی پایدار» برگزار میشود، نشستی که به ابتکار گابریل بوریچ در شیلی شکل گرفت و اکنون در اسپانیا برگزار میشود، حضور حدود دوازده رهبر تأیید شده است. از جمله چهرههای مهم این نشست رئیسجمهور مکزیک خانم کلودیا شینبام است که همانند سلفش آندرس مانوئل لوپز اوبرادور بهندرت به خارج از کشور سفر میکند، اما این بار برای نشان دادن بهبود روابط میان اسپانیا و مکزیک در این نشست شرکت میکند.
روابط دو کشور پیشتر بهدلیل درخواست لوپز اوبرادور از پادشاه اسپانیا، فیلیپه ششم، برای عذرخواهی بابت اقدامات دوران استعمار در قرن شانزدهم دچار تنش شده بود. سانچز تلاشهای دیپلماتیک زیادی برای بهبود این روابط انجام داد، تا جایی که پادشاه اسپانیا بهطور غیررسمی این اقدامات را پذیرفت، هرچند رسماً عذرخواهی نکرد.
بر اساس اعلام دولت اسپانیا، هدف این نشست «دفاع از اصول و ارزشهای دموکراسی، چندجانبهگرایی و احترام به نظم بینالمللی مبتنی بر قواعد» است، پیامی که در تضاد آشکار با رویکرد دونالد ترامپ قرار دارد، که بدون مشورت با سازمان ملل یا متحدانش اقدام به جنگ کرده و بسیاری از قواعد نظام چندجانبه پس از جنگ جهانی دوم را نقض کرده است.
در نشست عمومی، رهبران سه موضوع اصلی را بررسی خواهند کرد:
- ۰ دفاع از نهادهای بینالمللی و چندجانبهگرایی
- ۰ مقابله با پخش و نشر اطلاعات نادرست و فناوریهای دیجیتال
- ۰ مقابله با افراطگرایی و نابرابری
این دستور کار نشاندهنده تلاش برای ارائهٔ دیدگاهی جایگزین در برابر جریان راست و راست افراطی است که در بخش بزرگی از جهان غرب، بهویژه ایالات متحد آمریکا، غلبه یافته است.
در میان شرکتکنندگان تأییدشده، رهبران کشورهای اسپانیا، برزیل، کلمبیا، مکزیک، آفریقای جنوبی، اروگوئه، آلبانی، لیتوانی، باربادوس و کیپورد حضور دارند. همچنین رئیس شورای اروپا، آنتونیو کاستا، و رئیسجمهور ایرلند، کاترین کانلی، نیز شرکت خواهند کرد. علاوه بر این، معاونان یا مقامات ارشد از کشورهایی مانند بریتانیا، آلمان، اتریش، بوتسوانا و غنا حضور دارند.
کشورهایی مانند استرالیا، اسلواکی، گواتمالا، نامیبیا، نروژ و جمهوری دومینیکن نیز نمایندگانی در سطح پایینتر به این نشست اعزام خواهند کرد. شماری از رهبران احزاب سوسیال دمکرات هم در اجلاس حضور دارند.
تأکید شرکتکنندگان این است که چالشهایی مانند افزایش افراطگرایی نیازمند پاسخهای قوی مترقی هستند. اقدام نظامی آمریکا در ایران و عملیات نظامی اسرائیل در غزه و جنوب لبنان نیز از موضوعهای نشست است. شرکتکنندکان در «نه به جنگ» و اینکه جنگ ترامپ در ایران قطعاً به نفع جهان و رشد اقتصادی آن نیست اشتراک نظر دارند.
شرکتکنندگان به پدیده «ترامپفلیشن جهانی» (تورم ترامپیسم در جهان) اشاره کرده و معقتدند که «شکستن تابوها در دولت آمریکا و پیامدهای آن فرصتی ایجاد کرده تا نیروهای راست افراطی که از بیثباتی و رنج جهانی سودهای کلانی میبرند افشا شوند.» شرکتکنندگان در این رویداد مسئولیت خودشان را این میدانند که به جهان نشان دهند که «جهان نباید بر اساس قانون قویترها اداره شود، بلکه باید قدرت قانون حاکم باشد.»
نیروهای مترقی میخواهند در بارسلون نشان دهند که «همبستگی و همکاری ما را پیش میبرد» و دموکراسیها هنوز نقش تعیینکننده دارند. اما البته آنها نگراناند که دموکراسیها در سراسر جهان زیر فشار قرار گرفتهاند و اعتماد به نهادهای دموکراتیک، انسجام اجتماعی، و احساس عدالت کاهش یافته است.
به باور شرکتکنندگان، نابرابری فزایندهٔ ثروت باعث شده بسیاری از مردم با وجود که سخت کار میکنند، احساس پیشرفت نکنند. این وضع، در صورت تداوم، به تقویت نیروهای ضدّدموکراتیک و افراطی منجر میشود. بنابراین، دفاع از دموکراسی مستلزم تقویت عدالت اجتماعی نیز است.
شرکتکنندگان قصد دارند از سیاستهایی دفاع کنند که ریشههای نابرابری را هدف قرار میدهند، از جمله مالیات عادلانه بر ثروتهای بزرگ، تقویت سندیکاها و اتحادیههای کارگری، مسکن ارزان، مزدهای عادلانه، و تنظیم بازارها در شرایط بحرانی. همچنین، یکی از محورهای بحث و رایزنی نابرابری مزدها بین زنان و مردان خواهد بود.
پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا که میزبان این رویداد است، تلاش دارد نقشش را بهعنوان یکی از چهرههای اصلی جریان ترقیخواه در اروپا و آمریکا بیش از پیش ارتقا دهد، نقشی که پس از تنشهای مستقیم او با دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو برجستهتر شده است، ابتدا بر سر جنگ غزه، سپس بهدلیل مخالفتش با افزایش هزینههای دفاعی به ۵درصد تولید ناخالص ملی (طبق درخواست ترامپ و ناتو)، و در نهایت بهخاطر مخالفت قاطعش با جنگ در ایران.