دوشنبه ۲۴ فروردین ۱۴۰۵
آ. نعمتزاده – اندیشهٔ نو: گزارش شده است که بیش از ۶۰ عضو کنگرهٔ آمریکا در یک قیام سیاسی شگفتانگیز و بیسابقه دست به تلاشی متحد برای برکناری دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با استفاده از متمم ۲۵ قانون اساسی ایالات متحد آمریکا زدهاند که جامعه و محافل سیاسی آمریکا را تکان داده است. تعداد نمایندگان حامی این تلاش بهسرعت رو به افزایش است که نشان از بحرانی عمیقتر در بالاترین سطوح قدرت دارد.
آنچه این لحظه را انفجاری میکند همسویی نادر و موقت و ناپایدار دوحزبی است. شماری از جمهوریخواهان ناامیدشده اکنون به دموکراتها پیوستهاند، از جمله چهره هایی که زمانی با پایگاه سیاسی ترامپ کاملاً همسو بودند. حتی برخی از وفاداران سابق ماگا (MAGA، «عظمت را به آمریکا بازگردانیم») اکنون در حال جدا شدن از صف هواداران ترامپاند که نشاندهندهٔ تغییری چشمگیر در تحولات قدرت در دولت آمریکاست. محافل درونی دولت آمریکا این ائتلاف و اتحاد میان خطوط ایدئولوژیک متفاوت را «تاریخی» و «دارای پیامدهای بسیار» توصیف کردهاند.
متمم بیست و پنجم قانون اساسی ایالات متحد آمریکا تبصرهای است برای رسیدگی به موضوع ناتوانی رئیسجمهور که استفاده از آن برای برکناری رئیسجمهور مستقر در کاخ سفید برخلاف میلش تا کنون هرگز موفق نبوده است. طرح ناگهانی این متمم بهعنوان سلاح سیاسی جدّی حاکی از نگرانی زیاد در کنگرهٔ آمریکاست. کارشناسان حقوقی هشدار میدهند که استناد به این متمم باعث رویاروییای حول قانون اساسی خواهد شد که نمونهاش در تاریخ معاصر آمریکا تا کنون دیده نشده است.
منابع مطلع صحبت از بحثهای داغ، محاسبات استراتژیک، و فشار فزایندهٔ در پشت درهای بسته بر چهرههای کلیدی هیئت وزیران دولت خبر میدهند که باید برای پیشبرد این متمم اقدام کنند. موضوع بسیار مهم است: اگر این شتاب ادامه یابد، آمریکا ممکن است با بحران قانون اساسی تمامعیاری با پیامدهای جهانی روبهرو شود.
همزمان با افزایش شمار قانونگذاران حامی این برنامه و رسیدن تنشهای سیاسی به نقطهجوش، جهان با اضطراب و نگرانی اوضاع آمریکا را زیر نظر دارد. چه این تلاش به حدّ لازم برای پیشبرد آن برسد یا زیر فشارهای سیاسی ناکام بماند، یک چیز قطعی است: این لحظهای تعیینکننده است که میتواند آیندهٔ رهبری و حکمرانی آمریکا را دگرگون کند.