جمعه ۲۱ فروردین ۱۴۰۵
مذاکرات غیررسمی اخیر میان پاکستان و افغانستان و چین در شهر اورومچی، مرکز منطقهٔ خودمختار اویغور شین جیانگ در شمال غربی چین، بار دیگر نقش چین را بهعنوان نیرویی برای تثبیت صلح در آسیا برجسته کرده است.
این گفتوگو نهتنها به توقف درگیری کنونی میان دو همسایهٔ غربی چین را کمک کرد، بلکه به جهانیان نشان داد که در حل تنشهای پیچیدهٔ ژئوپلیتیکی، در حالی که استفاده از ابزارهای نظامی به بنبست میرسد، گفتوگو و مذاکره تنها راه مناسب برای صلح است.
دلایل ریشهدار درگیری پاکستان و افغانستان بسیار فراتر از اختلافهای مرزی ساده است و از ترکیبی پیچیده از نارضایتیهای تاریخی، معضلات امنیتی، و فشارهای ژئوپلیتیکی ناشی میشود.
در این پسزمینهٔ پُرتنش، نقش چین فراتر از فراهم کردن محلی برای گفتوگوی دو طرف است. چین، همسایهٔ نزدیک هر دو کشور که با هر دو روابط سازنده دارد، بستری معتبر و بیطرف و قابل اعتماد به دو طرف ارائه داده که اولویت آن کاهش تنش، تشویق به گفتوگو، و تقویت اعتماد شکننده میان افغانستان و پاکستان است. این نشست فقط یک اقدام دیپلماتیک نمادین نیست، بلکه اقدامی ملموس با هدف ایجاد ثبات در منطقهای بیثبات است.
هم پاکستان و هم افغانستان بیش از پیش دریافتهاند که تکرار چرخههای خشونت فقط باعث تشدید ناامنی میشود و همزمان، میانجیگری چین به تغییر تمرکز دو طرف از رویارویی به گفتوگو کمک کرده است.
مهمتر از همه، مذاکرات اورومچی بازتابی دیگر از ابتکار امنیت جهانی پیشنهادی چین است که از مسیری جدید برای برقراری امنیت با محوریت گفتوگو بهجای رویارویی، مشارکت بهجای اتحاد، و همکاری بُرد-بُرد بهجای بازی مجموع صفر حمایت میکند. درست است که کشورها نمیتوانند همسایگانشان را انتخاب کنند، اما انتخاب نحوهٔ تعامل با آنها در اختیار خودشان است.
بدون شک مسیر پیش رو پُرچالش است، اما مذاکرات اورومچی مسیری را گشوده است که اگر با دقت پیش برده شود، میتواند به صلح پایدار بینجامد.
از سیجیتیان