سهشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۴
آ. نعمتزاده – اندیشهٔ نو: طبق بیانیهٔ رسانهیی سازمان ملل متحد، شورای امنیت این سازمان روز دوشنبه ۱۷ نوامبر (۲۶ آبان ۱۴۰۴) «طرح جامع پایان دادن به درگیری غزه» را که آمریکا تدوین کرده بود تأیید کرد. این شورا همچنین از ایجاد «هیئت صلح» استقبال کرد و به این هیئت و کشورهای عضو که با آن همکاری میکنند اجازه داد که «نیروی بینالمللی تثبیتکننده در غزه» را که قرار است موقت باشد تشکیل دهند.
شورای امنیت با تصویب قطعنامهٔ ۲۸۰۳ (۲۰۲۵) با ۱۳ رأی موافق و بدون رأی مخالف، با ۲ رأی ممتنع (چین، فدراسیون روسیه)، به هیئت صلح و کشورهای عضو اجازه داد که برای دستیابی به هدفهای برنامه جامع و ایجاد نهادهای عملیاتی برای این منظور ترتیب لازم را بدهند. این نهادها زیر نظر و اختیار موقت هیئت صلح فعالیت خواهند کرد.
شورای امنیت همچنین بر اهمیت ازسرگیری کامل کمکهای انساندوستانه به نوار غزه با همکاری هیئت صلح، به شیوهای مطابق با اصول حقوق بینالملل، از طریق سازمانهای همکار- از جمله سازمان ملل متحد- و اطمینان از اینکه گروههای مسلح این کمکها را به جاهای دیگر نخواهند رساند، تأکید کرد.
علاوه بر این، متن قطعنامهٔ تصویبشده بیان میکند که در زمانی که این نیروی تثبیتکننده کنترل و ثبات برقرار میکند، نیروهای دفاعی اسرائیل بر اساس معیارها، زمانبندیهای، و بازههای زمانی مرتبط با نظامیزدایی که بین طرفهای معیّن توافق میشود، از نوار غزه خارج خواهند شد- «بهاستثنای حضور امنیتی پیرامونی که تا زمانی که غزه بهطور کامل از هرگونه تهدید تروریستی دوباره امن شود، حفظ خواهد شد».
علاوه بر این، شورای امنیت تصمیم گرفت که فعالیت هیئت صلح، همراه با نهادهای بینالمللی مدنی و امنیتی که در قطعنامهٔ روز دوشنبه حضور آنها مجاز دانسته شده است، تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۷ و مشروط به اقدامات بعدی این شورا مجاز به حضور و فعالیت خواهد بود. این نهاد سازمان ملل متحد همچنین از هیئت صلح خواست که هر شش ماه یک بار گزارش کتبی پیشرفت کار بدهد.
نمایندهٔ آمریکا– تهیهکنندهٔ متنی که امروز بررسی شد- پس از تصویب این قطعنامه از اعضای شورا بهخاطر «پیوستن به ما در ترسیم مسیری جدید در خاورمیانه برای اسرائیلیها، فلسطینیها، و همهٔ مردم منطقه» تشکر کرد. او با بیان اینکه این قطعنامه چارچوبی برای کشورهای اعزامکنندهٔ نیرو فراهم میکند تا با همیاری نیروی بینالمللی تثبیتکننده و نهادهای مالی جهانی سازوکارهایی برای هدایت سرمایهگذاری فراهم کنند، گفت: «اولی از منطقهای آزاد از چنگال حماس حفاظت خواهد کرد و دومی از بازسازی و توسعهٔ غزه.»
با این حال، نمایندهٔ فدراسیون روسیه– که رأی ممتنع داد– تأکید کرد که این قطعنامه «چیزی است که ما نمیتوانیم از آن حمایت کنیم»، زیرا فرمول اساسی راهحل دو کشوری را منعکس نمیکند و وظیفهٔ اجرای صلح را به این نیروی تثبیتکننده میدهد. او تأکید کرد که این امر «در واقع میتواند این نیرو را به یکی از دو طرف درگیری تبدیل کند». او افزود که «هیچیک از کشورهای بالقوه اعزامکنندهٔ نیرو با این موضوع موافقت نکردهاند». او تأکید کرد: «نکتهٔ اصلی این است که این سند نباید به پوششی برای آزمایشهای بیحسابوکتاب آمریکا و اسرائیل در سرزمینهای اشغالی فلسطین تبدیل شود.»
او با یادآوری «تجربهٔ ناخوشایند شورای امنیت در دادن راهحلهایی برای مناقشهٔ اسرائیل و فلسطین- که آمریکا پیشنهاد داده و جلو برده است- که نتیجهای مخالف آنچه انتظار میرفت در پی داشت»، گفت: «نگویید که ما به شما هشدار ندادیم.»
نمایندهٔ پاکستان با تأکید بر اینکه حق تعیین سرنوشت «ذاتی و بیقیدو شرط» است و «صلح با دور زدن فلسطینیها به دست نمیآید»، گفت که چند پیشنهاد مهمی که او و دیگر هیئتها داده بودند در متن ذکر نشده است. این موارد شامل مسیر سیاسی روشن بهسوی تشکیل کشور فلسطین، تأیید نقش مرکزی تشکیلات خودگردان فلسطین در حکمرانی و بازسازی، و شفافسازی دربارهٔ مأموریت نیروی تثبیتکننده است. او تأکید کرد: «همهٔ اینها جنبههایی حیاتیاند که بر موفقیت این تلاش تأثیر دارند.»
نمایندهٔ چین بیشترین انتقاد را به متن پیشنهادی داشت. او تأکید کرد که این متن در مورد عناصری حیاتی مانند ساختار، ترکیب، و اختیارات هیئت صلح و نیروی تثبیتکننده «مبهم و نامشخص» است. او افزود: «فلسطین در پیشنویس متن تقریباً دیده نمیشود». انتقاد دیگر او این بود که با وجود «تجربهٔ فراوان» سازمان ملل متحد در بازسازی پس از درگیری، در قطعنامهٔ پیشنهادی هیچ «مشارکت مؤثری» برای سازمان ملل متحد در نظر گرفته نشده است. او همچنین تأکید کرد که متن پیشنهادی «محصول مشورتهای کامل» نیست، زیرا تهیهکنندهاش آن را با «عجله» به شورا آورده است. بنابراین، چین به قطعنامهٔ پیشنهادی رأی ممتنع داد.