مای ساتو، گزارشگر ویژهٔ سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران
جمعه ۹ آبان ۱۴۰۴
به گزارش خبرگزاریها، مای ساتو، گزارشگر ویژهٔ سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، در گزارشی دربارهٔ وضع حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران به کمیتهٔ سوم مجمع عمومی سازمان ملل متحد، ضمن اشاره به جنگ دوازدهروزهٔ اسرائیل و آمریکا علیه ایران گفت: «تجاوز نظامی خارجی رنج فراوانی به بار آورده است. رنجی که مستحق جبران و غرامت است.»
او در این گزارش افزود: «در ۱۳ ژوئن، اسرائیل حملاتی نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران انجام داد. آمریکا نیز با هدف قرار دادن تأسیسات هستهای زیر نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی به این حملهها پیوست.»
گزارشگر ویژهٔ حقوق بشر سازمان ملل تصریح کرد: «چنین حملههایی هرگز نباید رخ میداد. این اقدامات خطر پیامدهای فاجعهبار انسانی و زیستمحیطی را در پی داشت که میتوانست روی کل منطقه اثر بگذارد.»
گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران تأکید کرد: «این استفادههای غیرقانونی از زور توسط اسرائیل و آمریکا نقض آشکار منشور سازمان ملل متحد است.»
او افزود: «هزینهٔ انسانی این حملات ویرانگر بود. حدود ۱,۱۰۰ نفر، از جمله زنان و کودکان، جانشان را از دست دادند. در این حملهها بیمارستانها، مدرسهها، و زیرساختهای غیرنظامی، از جمله زندان اوین، هدف قرار گرفت.»
مای ساتو اضافه کرد: «فراتر از آمار، این وضع برای مردم ایران به معنای آوارگی میلیونها نفر از خانههایشان بود. دسترسی به خدمات درمانی برای آسیبپذیرترین اقشار مختل شد. زنان باردار از مراقبتهای پیش از زایمان و خدمات اضطراری محروم شدند.»
در این گزارش همچنین به افزایش چشمگیر اعدامها در ایران اشاره شده و گفته شده است که در شش ماه نخست سال ۲۰۲۵ بیش از ۷۰۰ نفر در ایران، از جمله اقلیتهای قومی، اعدام شدهاند.
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل از موارد گستردهٔ شکنجه، قطع عضو، و بدرفتاری در زندانها، سرکوب رسانهها، و بازداشت هزاران نفر پس از درگیریهایماه ژوئن نیز خبر داده است.
او ترور ۱۴ دانشمند هستهیی ایران را «قتل غیرقانونی» توصیف کرد.
او تأکید کرده است که نقض حقوق بشر در ایران فراتر از جنگ اخیر است و از الگوی «خشونت مرگبار دولتی» حکایت دارد. در این بازهٔ زمانی بیش از ۷۰۰ نفر، از جمله ۹۸ بلوچ، ۴۲ کُرد، و ۸ عرب اعدام شدهاند و شمار اعدام اتباع افغانستان نیز افزایش یافته است. نیمی از این اعدامها مرتبط با جرایم مواد مخدر بوده و بخش دیگری به اتهامهای امنیتی، از جمله جاسوسی برای اسرائیل، مربوط میشود. به گفتهٔ گزارشگر ویژه، این اعدامها با «نقض آیین دادرسی» همراه بوده و فقط هشتدرصد از موارد بهطور رسمی اعلام شده است.
ساتو از جمهوری اسلامی ایران خواسته است که به شکنجه و اعدامها پایان دهد و از دولتهای جهان خواسته است که از فعالان ایرانی در تبعید حمایت کنند.