چهارشنبه ۱۹ شهریور ۱۴۰۴
لیندا سارنگ – اندیشهٔ نو: هشتادمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد روز سهشنبه ۹ سپتامبر (۱۸ شهریور) در مقر این سازمان در نیویورک آغاز به کار کرد. موضوع این دورهٔ مجمع عمومی سازمان ملل متحد «با هم بهتر عمل میکنیم: هشتاد سال و بیشتر برای صلح، توسعه، و حقوق بشر» اعلام شده است. در همان روز سهشنبه دورهٔ کار هفتاد و نهمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد به پایان رسید و پس از سخنرانی فیلِمون یانگ، رئیس هفتاد و نهمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد از کشور کامرون، آنالنا بربوک، وزیر امور خارجی سابق آلمان، بهعنوان رئیس هشتادمین مجمع عمومی سوگند یاد کرد. این مقام انتخابی هر سال بین شهروندان کشورهای جهان در گروههای پنجگانهٔ عضو سازمان ملل متحد میچرخد. این پنج گروه عبارتاند از کشورهای آفریقایی، کشورهای آسیا-اقیانوس آرام، کشورهای اروپای شرقی، کشورهای آمریکای لاتین و کارائیب، کشورهای اروپای غربی و بقیهٔ کشورها.

آنالنا بربوک گفت که با توجه به اینکه نظام چندجانبه با بحرانهای متعدد و درهمتنیده و تشدید تفرقه مواجه است، هشتادمین مجمع عمومی «مجمعی عادی» نخواهد بود.
خانم بربوک پنجمین زن در تاریخ سازمان ملل متحد است که ریاست دورهیی مجمع عمومی را بر عهده دارد. اور پس از رأیگیری مخفی در ماه ژوئن با کسب ۱۶۷ رأی مثبت به این مقام انتخاب شد. در آن رأیگیری چهارده کشور رأی ممتنع دادند.

آنالنا بربوک در سخنرانیاش در روز سهشنبه به واقعیتهای ناخوشایندی در جهان اشاره کرد که میلیونها نفر در سراسر جهان با آنها روبهرویند، از کودکانی که در غزه گرسنهاند و دختران افغان که از رفتن به مدرسه منع شدهاند تا خانوادههای اوکراینی که در برابر حملههای موشکی پناه میگیرند و ساکنان جزایر اقیانوس آرام که شاهد بلعیده شدن خانههایشان در دریا هستند. او خطاب نمایندگان حاضر در سالن مجمع عمومی گفت: «دنیای ما حقیقتاً درد میکشد. اما تصور کنید که بدون سازمان ملل متحد درد بیشتری خواهد کشید.» خانم بربوک با اشاره به میلیونها نفر که به آژانسهایی مانند صندوق کودکان سازمان ملل (UNICEF)، برنامهٔ جهانی غذا (WFP)، و سازمان جهانی بهداشت (WHO) متکیاند بر نقش حیاتی سازمان ملل متحد در ارائهٔ کمکهای انساندوستانه تأکید کرد.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، نیز در سخنرانی آغاز به کار هشتادمین مجمع عمومی سازمان ملل ضمن تبریک به خانم بربوک برای انتخاباتش به سمت رئیس مجمع عمومی جدید، دیدگاه و تجربهٔ او را ستود. گوترش از دولتها خواست که همان عزمی را داشته باشند و به کار گیرند که ملتهای جهان را ۸۰ سال پیش برای تأسیس سازمان ملل متحد گرد هم آورد. او گفت: «سازمان ملل جایگاه را فراهم میکند. منشور هم ابزارها را در اختیار میگذارد. اما بدون این مجمع- همهٔ شما- در اتحاد عمل بهمثابهٔ پیکری واحد، هیچ کاری صورت نخواهد گرفت.»
در پی اعلام آمادگی بلژیک برای به رسمیت شناختن کشور فلسطین در مجمع عمومی امسال سازمان ملل متحد، تعداد کشورهای غربی در میان کشورهای آماده برای به رسمیت شناختن فلسطین افزایش یافته است. پیش از این، چند کشور دیگر «غربی» از جمله بریتانیا، فرانسه، کانادا، و استرالیا وعدههای مشابهی دادهاند.
ماکسیم پرهوو، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجی بلژیک، روز ۱۱ شهریور در رسانههای اجتماعی اعلام کرد که بلژیک در ماه سپتامبر و در مجمع عمومی سازمان ملل متحد کشور فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت. پیش از آن، امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، در ماه ژوئیه رسماً اعلام کرد که در مجمع عمومی امسال سازمان ملل متحد کشور فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت.
گیدئون سعار، وزیر امور خارجی اسرائیل، در واکنش به این موضوع روز یکشنبه ۷ سپتامبر (۱۶ شهریور) گفت که به رسمیت شناختن کشور فلسطین میتواند اسرائیل را به «اقدامات یکجانبه» مجبور کند. گزارشهای قبلی حاکی از آن بود که اسرائیل قصد دارد بخشهایی از کرانهٔ باختری را به خاک آن کشور ضمیمه کند.
طبق روال هر سال، امسال نیز قرار است سران ۱۸۸ کشور جهان در روزهای ۲۳ تا ۲۹ سپتامبر (اول تا هفتم مهر) در بخش «مناظرهٔ عمومی» در تالار اصلی مجمع عمومی سخنرانی کنند.
بهدلیل درگیریها و جنگهای کنونی و تنشهای ژئوپلیتیکی در دنیا، از جمله به رسمیت شناختن کشور فلسطین، و محدودیتهایی که دولت ترامپ برای صدور ویزا گذاشته است، حضور برخی از هیئتها، بهویژه مقامهای تشکیلات خودگردان فلسطین ممکن است امسال با مشکل مواجه شود. همچنین، گفته میشود که نارندرا مودی، نخستوزیر هند، اعلام کرده است که برای سخنرانی به نیویورک نخواهد رفت و بهجای او وزیر امور خارجی آن کشور در مجمع عمومی صحبت خواهد کرد.