پنجشنبه ۱۳ شهریور ۱۴۰۴
لیندا سارنگ – اندیشهٔ نو: به نوشتهٔ کانال تلگرامی «کلمه»، انجمن بینالمللی پژوهشگران نسلکشی با تصویب قطعنامهای اعلام کرد که سیاستها و اقدامات نظامی اسرائیل در نوار غزه با تعریف حقوقی نسلکشی در ماده دوم کنوانسیون ۱۹۴۸ سازمان ملل تطابق دارد. به گزارش نشریهٔ اسرائیلی جروزالم پُست، رئیس این انجمن گفته است که ۸۶درصد از اعضای شرکتکننده در رأیگیری این موضع را تأیید کردهاند. وزارت خارجهٔ اسرائیل هنوز واکنشی نشان نداده است.
انجمن بینالمللی پژوهشگران نسلکشی سازمانی جهانی، بینرشتهیی، و غیرحزبی است که در حوزهٔ پژوهش و آموزش بیشتر در مورد ماهیت، علتها، و پیامدهای نسلکشی و مطالعات سیاستگذاری در مورد پیشگیری از نسلکشی است.
این انجمن، که در سال ۱۹۹۴ تأسیس شده است، جلسههای مرتب و منظمی برای بررسی پژوهشهای تطبیقی، آثار مهم و جدید، مطالعات موردی ، پیوندهای بین نسلکشی و دیگر موارد نقض حقوق بشر، و پیشگیری از نسلکشی و مجازات نسلکشی برگزار میکند. این انجمن همایشهای دوسالانهای نیز برگزار میکند (از جمله همایشهای پیشین در آمریکا، استرالیا، کامبوج) و مجلهٔ علمی «مطالعات و پیشگیری از نسلکشی» را منتشر میکند. هدف اصلی این انجمن جلب دانشگاهیان، فعالان، هنرمندان، بازماندگان نسلکشی، روزنامهنگاران، سیاستگذاران دولتی، و دیگر علاقهمندان و پژوهشگران به مطالعهٔ بینرشتهیی نسلکشی با هدف پیشگیری از نسلکشی است.
این موضعگیری و قطعنامهٔ انجمن بینالمللی پژوهشگران نسلکشی همزمان با رسیدگی به شکایت آفریقای جنوبی علیه اسرائیل در دیوان بینالمللی دادگستری (ICJ) صورت گرفته است. این شکایت، که در دسامبر ۲۰۲۳ ثبت شد، اسرائیل را به تلاش برای ریشهکن کردن فلسطینیان در غزه متهم میکند. این پرونده در ماه مه ۲۰۲۴ با ارائهٔ دادخواست تفصیلی آفریقای جنوبی جدّیتر شد و چند کشور نیز حمایت خود را از روند قضایی اعلام کردند.
دیوان در ژوئیه ۲۰۲۴ به اسرائیل فرصت بیشتری برای ارائهٔ دفاع داد، اما کارشناسان گفتند این تعویق از فشار دیپلماتیک و حقوقی نکاسته است. در ماه اوت، ائتلافی از کشورها از جمله ایرلند خواستار تفسیر گستردهتر دادگاه از مفهوم نسلکشی شدند.
انجمن پژوهشگران نسلکشی از زمان تأسیس در ۱۹۹۴ تا کنون ۹ قطعنامه در شناسایی نسلکشیهای تاریخی یا جاری تصویب کرده است، از جمله قعطنامههایی دربارهٔ ناگورنو-قرهباغ (سپتامبر ۲۰۲۴)، نسلکشی کُردها (نوامبر ۲۰۲۳)، روهینگو (آوریل ۲۰۲۰)، سوریه (ژوئن ۲۰۱۲)، دارفور (ژوئن ۲۰۰۵). قطعنامهٔ اخیر دربارهٔ غزه روز ۳۱ اوت ۲۰۲۵ (۹ شهریور ۱۴۰۴) تصویب شد.
این انجمن در سال ۲۰۰۵ (۱۳۸۴) نیز قطعنامهای در محکوم کردن احمدینژاد بهدلیل اظهارنظر او دربارهٔ از بین بردن اسرائیل و انکار هولوکاست تصویب کرد و در آن قطعنامه خواستار جلوگیری از تولید سلاح هستهیی در جمهوری اسلامی ایران شد.