یکشنبه اول آذر ۱۴۰۵
همزمان با هفتهٔ کتاب و کتابخوانی (۲۳ تا ۳۰ آبان) و روز جهانی کودک (۲۹ آبان) موزهٔ تمبرهای طلا و نقره ایران از کتاب «با توران میرهادی آشنا شویم» و تمبر سیمین (نقرهای) نقشبرجستهٔ توران میرهادی رونمایی کرد.
در این مراسم، که با حضور برخی از اعضای شورای کتاب کودک، فرهنگنامهٔ کودکان و نوجوانان و انجمن نویسندگان کودک و نوجوان، انجمن ویراستاران، خانوادهٔ میرهادی و دیگر چهرههای فرهنگی و ادبی، از جمله گلی امامی (مترجم) و علیاشرف مجتهد شبستری (سفیر پیشین ایران در تاجیکستان) برگزار شد، نوشآفرین انصاری، دبیر شورای کتاب کودک، اظهار کرد: «نخستینبار در جلسات مؤسسهٔ پژوهشی میراث مکتوب با تمبر سیمین علیاکبر دهخدا آشنا شدم و لمس این تمبر روی جلد کتاب برایم جالب و غیرمنتظره بود. با شیئی روبهرو شدم که هم هنر بود، هم سیمین بود، هم دهخدا بود و هم کتاب بود.»
او افزود: «پس از رونمایی از تمبر پروین اعتصامی، بهعنوان یکی از نخستین زنان کتابدار در ایران، ایدهٔ تمبر توران میرهادی نیز با موافقت خانوادهٔ ایشان توسط استاد پرنیا، بنیانگذار «خانهٔ سکه ایران»، و «موزهٔ تمبرهای طلا و نقره ایران» وارد مرحلهٔ طراحی و اجرا شد و خوشحالم که امروز در حضور دو تن از زنان برجستهٔ دوران معاصر- رخشان بنیاعتماد، که برای میلیونها ایرانی لحظههای عمیق تفکر ایجاد کرده و فیلم «توران خانم» ایشان بسیار تأثیرگذار است، و همچنین گلی امامی که خالق ترجمههای ارزشمند و غنی است- از توران میرهادی یاد میکنیم.»
انصاری تصریح کرد: «توران خانم یکی از زنان اندیشهساز ایران بود که آموزههایش را با شخصیت کاریزماتیک و رفتارهای الهامبخش خود الگوسازی میکرد. او در پاسخ دادن بسیار تأمل داشت و به پرسشها تا وقتی به عمق مسئله نمیرسید جواب نمیداد. در دوستی بینظیر بود و خدمات شورای کتاب کودک و گنجینهٔ عظیم فرهنگنامه کودکان و نوجوانان با نام و یاد او گره خورده است. اما از همه مهمتر، خصلت صلحطلبی او بود که از او انسان بزرگی ساخته بود. با هر کلمهای که میگفت آموزش و تجربهٔ زیستهاش را منتقل میکرد و امیدوارم همهٔ ما چون او توفیق خدمت به این سرزمین عزیز را داشتهباشیم.»
در ادامهٔ مراسم، رخشان بنیاعتماد، کارگردان و مستندساز سرشناس ایرانی و عضو آکادمی اسکار، بیان کرد: «خدا را شکر که از سال ۱۳۹۱ این شانس را پیدا کردم که به بهانهٔ ساختن فیلم مستند «توران خانم» به اتفاق مجتبی میرطهماسب در سالهای پایانی عمر پُربار توران میرهادی از نزدیک با ایشان آشنا شوم. تفکر و آموزههای خانم میرهادی در تعلیم و تربیت نوین و ادبیات کودکان برای دغدغهمندان و متخصصان حوزهٔ کودک آشنا و الهامبخش است، اما در طول پنج سال ساختن فیلم «توران خانم» هر زمان که حضور بیدلیل ایشان در قاب دوربین قرار میگرفت حسرتی عمیق بر دلم مینشست که اگر از کودکی شانس شاگردی ایشان را داشتم، بیشک انسان بهتری بودم و مادری شایستهتر.»
وی ادامه داد: «شخصیت خانم میرهادی الگوی انسان آزاد و وارسته بود؛ نمادی که برای هر پدر و مادری آرزوی تربیت فرزندانی اینچنین است. هر چند دیر، ولی از ایشان بسیار آموختم و ترجیح همیشگیشان که شکر نعمتهای هرچند کوچک بود را به کار میگیرم و خدا را شکر میگویم که این فرصت را یافتیم تا ذرهای از دریای وجود و شخصیت ایشان را در فیلم «توران خانم» ثبت و ماندگار کنیم.»
مجبتی میرطهماسب، مستندساز نیز گفت: «همواره این جملهٔ درخشان همایون صنعتیزاده در فیلم «بانوی گل سرخ» چراغ راه من است: «مشکلات ما سرمایهٔ ماست.» و ما که سرمایهدارترین مستندسازان جهانیم(!) نگذاشتیم نداشتههایمان مانع ادامه دادن ما شوند. برای همین رفتیم سراغ داشتههایمان که فقط «توران خانم» بود و همین کافی بود.»
او تأکید کرد: «این مملکت را آدمهایش نگه داشتهاند و توران میرهادی از این لحاظ یک جهان دارایی است. اگر او را بشناسید، سهمی در عشق به کودکان در این سرزمین خواهید داشت. توران خانم نشانی و آدرسی است که ما را به صلح و عشق و ادبیات میرساند.»
در این مراسم، شهرام اقبالزاده، مترجم، نویسنده، ویراستار ادبیات کودک و نوجوان، نیز با اشاره به صبر و شکیبایی و سخت کار کردن و دم برنیاوردن توران میرهادی یادآور شد: «او از نخستین کسانی بود که در جامعهٔ ما برای کودکان نهادسازی کرد و این تفکر را در شورای کتاب و فرهنگنامه کودکان و نوجوانان برجای گذاشت. امروز که در جامعهٔ ما نوعی فردگرایی خودخواهانه رواج یافته و کار گروهی و تیمی چندان رواج ندارد، نیازمند این هستیم که اندیشهٔ توران میرهادی را بارها بازخوانی کنیم.»
«او بهصراحت از تاریخ حرف میزد و میگفت ما فرزندان بلافصل مشروطیت هستیم. او مروّج عدالت، آزادی، شرافت، کودکمداری، و مشارکت بود و تأکید میکرد که کودکان انسانهای فهیمیاند که ظرفیت فهم همهچیز را دارند، به شرط آنکه پرچم امید را همواره بالا نگه دارید.»
علیرضا میرفخرایی، داماد توران میرهادی و از فعالان حوزهٔ کودک و نوجوان، نیز با اشاره به شخصیت توران میرهادی گفت: «او از نسل کسانی است که به جزئیات توجه داشتند و پیگیر و متعهد بودند. همیشه دفترچه یادداشت داشت و هر چیزی را مینوشت، مبادا نکتهای را از یاد ببرد. احساس مسئولیت آن نسل را باید همواره به خودمان یادآوری کنیم.»
این مراسم با رونمایی از کتاب و تمبر نقشبرجستهٔ توران میرهادی و امضای یادبود حاضران به پایان رسید.
