گزارش تحقیق دربارهٔ علت مشارکت ناوهای جنگی ایران در رزمایش دریایی آفریقای جنوبی نهایی شد

سه‌شنبه ۵ آبان ۱۴۰۵

دفتر ریاست جمهوری آفریقای جنوبی روز سه شنبه ۲۷ اکتبر (۵ آبان) اعلام کرد که گزارش تحقیق دربارهٔ حضور ناوهای جنگی جمهور اسلامی ایران در رزمایش دریایی سواحل آن کشور نهایی شده است. سیریل رامافوسا، رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی، دستور انجام این تحقیق را حدود هشت ماه پیش و با هدف بررسی دلایل مشارکت ناوهای ایرانی در رزمایش صادر کرده بود.

در بیانیهٔ دفتر ریاست‌جمهوری آفریقای جنوبی آمده است که گزارش تحقیق دربارهٔ حضور ناوهای جنگی ایران در رزمایش دریایی سواحل آن کشور روز سه‌شنبه به سیریل رامافوسا، رئیس‌جمهور، تحویل داده شده است.

حضور ایران در رزمایش دریایی ماه ژانویه ۲۰۲۶ (دی ۱۴۰۴) در نزدیکی کیپ‌تاون، که با حضور کشتی‌های چینی و روسی برگزار شد، هم‌زمان با افزایش تنش‌ها میان ایران و آمریکا صورت گرفت و انتقاد شدید آمریکا از آفریقای جنوبی را به دنبال داشت.

یک ماه پس از این رزمایش، که هم‌زمان با اعتراض‌ها و سرکوب‌های گستردهٔ دی ۱۴۰۴ در ایران برگزار شد، آمریکا و اسرائیل حمله‌های نظامی و جنگ علیه ایران را (۹ اسفند) آغاز کردند.

سیریل رامافوسا، رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی، در ماه فوریه دستور انجام این تحقیق را صادر کرده و گفته بود که در این ماجرا «قصور در پیروی از دستور» رخ داده است، زیرا بر اساس دستور رئیس‌جمهور، قرار بود شناورهای ایرانی که پیش‌تر برای شرکت در رزمایش به آفریقای جنوبی سفر کرده بودند در تمرین‌های نظامی شرکت نکنند.

در این تحقیق بررسی شده است که آیا مقام‌های ارشد نیروهای مسلح آفریقای جنوبی یا مسئولان وزارت دفاع دستور رئیس‌جمهور را نادیده گرفته‌اند یا خیر. 

رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی همچنین مقرر کرده بود که گزارش نهایی مستقیماً به دفتر او ارائه شود، نه به وزارت دفاع، اقدامی که به گفتهٔ دفتر ریاست‌جمهوری، با هدف تضمین استقلال روند تحقیق انجام شد.

محتوای این گزارش تا پایان بررسی رئیس‌جمهور محرمانه باقی خواهد ماند.

روابط دیپلماتیک آفریقای جنوبی با ایران موضوع انتقاد دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا بوده و یکی از دلایلی است که دولت او بزرگ‌ترین اقتصاد آفریقا را به داشتن سیاست خارجی ضدّآمریکایی متهم کرده است.

دستور رامافوسا برای جلوگیری از مشارکت ایران در این رزمایش دریاییِ یک‌هفته‌یی نیز ظاهراً تلاشی برای جلوگیری از تشدید بیشتر تنش‌های دیپلماتیک با آمریکا بوده است.

رزمایش دریایی مشترک آفریقای جنوبی، چین، روسیه، و ایران در چارچوب گروه بریکس برگزار شد، گروهی که آمریکا آن را چالشی ژئوپلیتیکی و اقتصادی برای نفوذ خودش می‌داند.

بریکس در سال‌های اخیر گسترش یافته و شمار اعضای آن به یازده کشور رسیده است. ایران نیز در سال ۲۰۲۴ به‌عنوان یکی از چهار عضو جدید به این گروه پیوست.

از رادیو بین‌المللی فرانسه