دوشنبه ۳۰ شهریور ۱۴۰۵
نخستین برآوردهای انتخابات ایالتی برلین از یک تغییر بزرگ در آرایش سیاسی پایتخت آلمان حکایت دارد. حزب چپ (Die Linke) با حدود ۲۴.۸ درصد آرا در صدر قرار گرفته و با فاصله از اتحادیه دموکرات‌مسیحی (CDU) پیش افتاده است. شبکه‌های ARD و ZDF بلافاصله پس از بسته شدن حوزه‌های رأی‌گیری در ساعت ۱۸ اعلام کردند حزب چپ به‌وضوح نیروی اول انتخابات شده و CDU در جایگاه دوم قرار گرفته است. این ارقام هنوز نتیجه رسمی نهایی نیستند و در طول شب با شمارش آرا ممکن است اندکی تغییر کنند.
اهمیت نتیجه اولیه بیش از هر چیز در مقایسه با انتخابات سال ۲۰۲۳ آشکار می‌شود. حزب چپ در آن انتخابات تنها ۱۲.۲ درصد آرا را کسب کرده بود؛ بنابراین رقم ۲۴.۸ درصدی کنونی به معنای افزایش بیش از ۱۲ واحد درصدی و تقریباً دو برابر شدن سهم آرای این حزب است. در مقابل، CDU که در سال ۲۰۲۳ با ۲۸.۲ درصد حزب اول برلین بود، بر اساس نخستین برآوردها این بار به جایگاه دوم سقوط کرده است.
حزب چپ با الیف ارالپ به‌عنوان نامزد اصلی وارد انتخابات شد و بخش عمده کارزار خود را بر بحران مسکن، افزایش اجاره‌بها و هزینه زندگی متمرکز کرد. ارالپ خواهان کنترل شدیدتر اجاره‌ها، گسترش مسکن اجتماعی و اجرای نتیجه همه‌پرسی سال ۲۰۲۱ درباره اجتماعی‌کردن املاک شرکت‌های بزرگ مسکن شده است. این موضوع در شهری که حدود ۸۵ درصد خانوارها مستأجرند و اجاره‌های پیشنهادی از سال ۲۰۱۴ تقریباً دو برابر شده، به مسئله مرکزی انتخابات تبدیل شد.
نظرسنجی‌های روزهای آخر نیز از رشد حزب چپ خبر می‌دادند، اما نتیجه اولیه حتی از اغلب آنها بالاتر است. آخرین نظرسنجی Civey حزب چپ را در ۲۱ درصد و ZDF در ۲۲ درصد نشان می‌داد. بنابراین اگر رقم ۲۴.۸ درصدی در شمارش نهایی حفظ شود، حزب چپ علاوه بر پشت سر گذاشتن رقبای خود، عملکردی بهتر از آخرین نظرسنجی‌ها نیز ثبت کرده است.
رشد حمایت از حزب چپ به‌ویژه در میان رأی‌دهندگان جوان در ماه‌های گذشته قابل مشاهده بود. نظرسنجی BerlinTrend نشان می‌داد ۳۸ درصد رأی‌دهندگان ۱۶ تا ۳۴ ساله حزب چپ را ترجیح می‌دهند. این حزب در کارزار خود تلاش کرد اعتراض به افزایش اجاره‌ها، کمبود مسکن و فشار هزینه‌های زندگی را به برنامه‌ای برای تغییر سیاست‌های اجتماعی شهر تبدیل کند.
نتیجه اولیه همچنین شکست قابل توجهی برای ائتلاف حاکم CDU و SPD محسوب می‌شود. این دو حزب از سال ۲۰۲۳ دولت ایالتی برلین را در اختیار داشتند، اما حتی پیش از انتخابات نیز نظرسنجی‌ها نشان می‌دادند دیگر از اکثریت برخوردار نیستند. کارزار CDU نیز پس از کنار رفتن کای وگنر، شهردار برلین، و جایگزینی دیرهنگام او با اشتفان اِوِرس با مشکلاتی روبه‌رو شد.
با این حال، قرار گرفتن حزب چپ در جایگاه نخست به‌طور خودکار به معنای شهردار شدن الیف ارالپ نیست. شهردار حاکم برلین باید از حمایت اکثریت مجلس ایالتی برخوردار شود و ترکیب دولت آینده در مذاکرات ائتلافی مشخص خواهد شد. پیش از انتخابات، حزب چپ و سبزها از امکان تشکیل ائتلافی همراه با سوسیال‌دموکرات‌ها سخن گفته بودند و محاسبات نظرسنجی‌ها نیز چنین ترکیبی را دارای اکثریت نشان می‌داد؛ اما ترکیب دقیق کرسی‌ها تنها پس از تکمیل شمارش روشن خواهد شد.
نتیجه برلین در سطح فدرال نیز با دقت دنبال می‌شود. انتخابات در شرایطی برگزار شد که دولت فریدریش مرتس با کاهش محبوبیت و اختلافات داخلی روبه‌روست و CDU در چند انتخابات اخیر تحت فشار قرار گرفته است. رویترز پیش از رأی‌گیری نوشته بود نتیجه برلین یکی از آزمون‌های مهم سیاسی برای مرتس خواهد بود و از دست رفتن شهرداری پایتخت می‌تواند فشار درون حزب او را تشدید کند.
تا این ساعت مهم‌ترین واقعیت انتخاباتی روشن است: حزب چپ که سه سال پیش تنها ۱۲.۲ درصد رأی داشت، اکنون در نخستین برآوردها با حدود ۲۴.۵ درصد به نیروی اول برلین تبدیل شده است. نتیجه نهایی در ساعات آینده مشخص خواهد کرد این جهش چه تعداد کرسی برای حزب چپ به همراه می‌آورد و آیا اکثریتی برای تشکیل دولتی به رهبری آن در مجلس جدید وجود خواهد داشت.
پيروزی آ. اف. د. در انتخابات ايالتی مکلنبورگ-فورپومرن
انتخابات ایالتی مکلنبورگ-فورپومرن در روز يکشنبه نتیجه‌ای کاملاً متفاوت از برلین به همراه داشت. بر اساس نخستین برآوردهای ARD و ZDF پس از بسته شدن حوزه‌های رأی‌گیری، آلترناتیو برای آلمان (AfD) با حدود ۳۷ تا ۳۸ درصد آرا در جایگاه نخست قرار گرفت و از حزب سوسیال‌دموکرات به رهبری مانوئلا شوِزیگ، نخست‌وزیر ایالت، پیش افتاد؛ SPD در این برآوردها حدود ۳۵.۵ تا ۳۶.۵ درصد رأی دارد. اگر این فاصله در شمارش نهایی حفظ شود، AfD نسبت به انتخابات ۲۰۲۱ که ۱۶.۷ درصد گرفته بود، بیش از دو برابر شده است.
این نتیجه، همراه با پیروزی اخیر AfD در زاکسن-آنهالت، نشان‌دهنده تقویت چشمگیر این حزب در شرق آلمان است. در مقابل، CDU در مکلنبورگ-فورپومرن بر اساس نخستین برآوردها تنها حدود ۵ تا ۵.۵ درصد کسب کرده و برای ورود به مجلس ایالتی در مرز حد نصاب قرار دارد؛ نتیجه‌ای که در صورت تأیید، یکی از ضعیف‌ترین عملکردهای تاریخی دموکرات‌مسیحی‌ها در یک انتخابات ایالتی خواهد بود. به این ترتیب، انتخابات هم‌زمان یکشنبه دو تصویر کاملاً متفاوت از سیاست آلمان ارائه کرده است: در برلین جهش حزب چپ و در مکلنبورگ-فورپومرن جهش AfD.
اخبار روز