چهار شنبه ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
🔸انجمن جامعهشناسی ایران در بیانیهای به تداوم محدودیتهای گسترده بر اینترنت واکنش نشان داده و این وضعیت را تعرض به حقوق بنیادین شهروندان توصیف کرده است. زیر پا گذاشتن حقی که زندگی روزمره را با اختلال مواجه کرده است.
🔸در بیانیه این نهاد آمده است: «در جهان شبکهای امروز، دسترسی به اینترنت نه یک امتیاز اعطایی، بلکه «حق طبیعی» و زیرساخت بنیادینِ زیستجهان شهروندان است. هرگونه تحدید در این عرصه، به معنای تعرض به «حق بر فضای عمومی» و مخدوش کردن پیوندهایی است که قوامبخش جامعه در لایههای مختلف اقتصادی، فرهنگی و آموزشی است.»
🔸بیانیه انجمن جامعهشناسی به نقد استدلالهای رسمی برای فیلترینگ میپردازد. این نهاد میگوید درحالی که مسئولان همچنان از این فناوری بهرهمند هستند، توجیهات امنیتی معتبر نیستند و اینترنت به ابزاری برای سودجویی مالی تبدیل شده است: «این رویکرد دوگانه نشان میدهد که امنیت، به ابزاری برای فرصتطلبیهای مالی و تبدیل یک حق عمومی به «کالایی طبقاتی» بدل شده که تنها برای صاحبان نفوذ و اقشار برخوردارِ اقتصادی در دسترس است.»
🔸این انجمن همچنین با رد این ادعا که اعتراضات صرفاً برآمده از فضای مجازی است، توجه به ریشههای عینی نارضایتیها را ضروری دانسته است.
🔸در این بیانیه آمده که رویکرد حذفی در قبال نسل جوان، ناشی از عدم درک هویت آنهاست: «ابزارها صرفاً حامل پیاماند و انسداد آنها نمیتواند جایگزین تدبیر برای حل بحرانهای ساختاری شود. همچنین، رویکرد حذفی با هدف کنترل تربیتیِ «نسل ارتباطبنیادِ جوان و نوجوان»، نشان از عدم درک هویتی نسلی دارد که کار، آموزش و فراغت خود را در این بستر معنا کرده است؛ این نگاه قیممآبانه تنها به انباشت خشم و بیگانگیِ بیشتر میان این نسل و ساختار حکمرانی دامن میزند.»
🔸بیانیه همچنین به نابودی معیشت مردم و ایجاد «شکاف دیجیتال» اشاره میکند و میگوید که اصرار بر طرحهایی مانند اینترنت ویژه برای گروههای خاص، عاملی برای تبدیل محرومیت به خشم پایدار و تهدید انسجام ملی است: «تداوم این روند، فاصله میان مردم و حاکمیت را به مرزی نگرانکننده رسانده و سرمایه اجتماعی را بهشدت فرسوده میکند.
🔸در این میان، اصرار بر طرحهایی چون «اینترنت طبقاتی» (که در قالبهای تبعیضآمیزی چون اینترنت پرو یا ویژه مطرح میشود)، مصداق بارز «نابرابری ساختاری» است. ایجاد شهروندان درجهبندیشده در دسترسی به اطلاعات، احساس محرومیتِ نسبی را در اکثریت جامعه به خشمی پایدار بدل کرده و انسجام ملی را بیش از پیش تهدید میکند.»
🔸انجمن جامعهشناسی ایران در بیانیهاش از تبعات بلندمدت این تصمیمات نوشته و تغییر رویکرد حاکمیت و بازگشت به حقوق شهروندی را خواستار است.