دوشنبه ۲۴ فروردین ۱۴۰۵
در یکی از مهمترین دگرگونیهای سیاسی سالهای اخیر در اروپا، حزب اپوزیسیون «تیسا» به رهبری پیتر مجار در انتخابات پارلمانی مجارستان پیروز شد و به ۱۶ سال زمامداری ویکتور اوربان پایان داد. با شمارش نزدیک به کامل آرا، تیسا ۱۳۸ کرسی از ۱۹۹ کرسی پارلمان را به دست آورد، نتیجهای که برای این حزب اکثریت دوسوم فراهم میکند و راه را برای تغییر قوانین کلیدی و حتی اصلاح قانون اساسی باز میگذارد. حزب فیدس اوربان ۵۵ کرسی به دست آورد و حزب راست افراطی می هازانک ۶ کرسی به دست آورد. اوربان نیز کمتر از چند ساعت پس از بسته شدن حوزههای رأیگیری شکست را پذیرفت و آن را نتیجهای «دردناک، اما بیابهام» توصیف کرد.
پیروزی پیتر مجار (ماگیار) فقط یک جابهجایی قدرت در بوداپست نیست، بلکه میتواند جهتگیری سیاسی مجارستان را نیز دگرگون کند. پیتر مجار در کارزار انتخاباتیاش وعده داده بود که روابط تیرهشدهٔ کشورش با اتحادیهٔ اروپا را ترمیم کند، با فساد مبارزه کند، حاکمیت قانون را تقویت کند، و منابع بیشتری را به خدمات عمومی اختصاص دهد. بازارها هم به این نتیجه واکنش مثبت نشان دادند، زیرا پیروزی تیسا امیدها را برای آزاد شدن میلیاردها یوروی مسدودشده در اتحادیهٔ اروپا افزایش داده است. دسترسی این پول در سالهای گذشته بهعلت نگرانیها دربارهٔ فساد و ضعف نهادهای دموکراتیک در مجارستان معلق مانده بود.
این انتخابات با مشارکت بیسابقهٔ نزدیک به ۸۰درصد برگزار شد و بسیاری از ناظران آن را همهپرسی علیه الگوی سیاسی اوربان دانستند که در آن دولت طی سالهای گذشته با تغییر قوانین انتخاباتی، تضعیف موازنهٔ قوا، نفوذ گسترده بر رسانهها، و فشار بر نهادهای مستقل ساختاری متمرکز و کمتحمل در برابر مخالفان ایجاد کرده بود. گزارشها حاکی است که رأیدهندگان جوان نقش مهمی در این تغییر ایفا کردند و جشنهای گسترده در خیابانهای بوداپست تا بامداد ادامه یافت.
بازتاب بینالمللی این نتیجه نیز فوری و گسترده بود. رهبران اروپایی از این تحول استقبال کردند و آن را نشانهای از احیای مسیر اروپایی مجارستان دانستند. در عین حال، این شکست برای جریان راست افراطی جهانی نیز ضربهای نمادین به شمار میآید، زیرا اوربان در سالهای اخیر به الگویی برای بخشهایی از راست افراطی در اروپا و آمریکا تبدیل شده بود. با این همه، تحلیلگران هشدار میدهند که تغییر در مجارستان سریع و آسان نخواهد بود، زیرا حزب فیدس در طول ۱۶ سال گذشته شبکهای عمیق از نفوذ در دستگاه دولتی، رسانهها، اقتصاد، و قوه قضایی ایجاد کرده است
برگرفته از اخبار روز