تصویر از خبرگزاری فارس / AFP
حبیب مهرزاد – اندیشهٔ نو
پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴
کنفدراسیون بینالمللی اتحادیههای کارگری (ITUC) در بیانیهای که روز پنجشنبه ۸ ژانویه (۱۸ دی) منتشر کرد، سرکوب خشونتآمیز کارگران، فعالان سندیکایی، و جنبشهای اجتماعی در ایران را قاطعانه محکوم کرد. این کنفدراسیون نوشت: «اعتراضها و اعتصابها [در ایران] در واکنش به بحران گسترده و جدّی اقتصادی و اجتماعی از اواخر سال ۲۰۲۵ در سراسر آن کشور گسترش یافته است.»
در متنی که کنفدارسیون در بارهٔ تظاهرات اعتراضی جاری در ایران منتشر کرده است آمده: «فروپاشی اقتصادی ایران تأثیر مخربی بر زندگی روزمرهٔ زحمتکشان، بهویژه زنان و کودکان دارد. بهعلت بیارزش شدن سریع پول ملی، تورم فزاینده، افزایش سرسامآور قیمت مواد غذایی و کالاهای ضروری، کاهش مداوم مزدهای واقعی [کاهش قدرت خرید]، بیکاری فزاینده، و گسترش سریع مشاغل ناپایدار و پراکندهکاری میلیونها نفر به فقر کشانده شدهاند.
به گفتهٔ لوک ترایانگل، دبیرکل ITUC،
این شرایط نقض جدّی حقوق اقتصادی و اجتماعی کارگران و انگیزهٔ تظاهرات برحق و گسترده [در ایران] شده است. مقامات ایران باید وارد گفتوگوی اجتماعی واقعی شوند، دست از جرمانگاری اعتراضهای قانونی و برحق بردارند، و بازداشتهای خودسرانه، شکنجه، و نظارتهای تجسسی غیرقانونی را فوری متوقف کنند.
در ادامهٔ بیانیه آمده است:
کارگران در بخشهای کلیدی از جمله خدمات عمومی/دولتی، آموزش، سلامت، نفت و گاز، و تولید، و همچنین در اقتصاد غیررسمی، کاملاً گرفتار این وضعاند و بیش از پیش در اعتراضهایی شرکت میکنند که دیگر فقط به مراکز شهری محدود نیست.
مقامات ایران بهجای گفتوگوی اجتماعی یا رعایت معیارهای بینالمللی کار، همچنان:
* اعتراضهای کارگری، اعتصابها، و اقدامات جمعی را بهصورت سیستماتیک تهدیدی برای «امنیت ملی» میخوانند. آنها از این امنیتی کردن عمدی روابط کار و کارگر برای جرمانگاری فعالیتهای سندیکایی، سرکوب آزادی بیان و تجمعهای مسالمتآمیز، و برای توجیه استفاده از زور مفرط، نظارتهای تجسسی گسترده، بازداشتهای خودسرانه، و اذیت و آزار قضایی بهره میگیرند.
* فعالیت سندیکاهای مستقل را منع میکنند. کارگران از حق تأسیس آزادانهٔ سازمانهای مورد نظر خودشان و پیوستن به آنها محروماند، که نقض آشکار پیمانهای شماره ۸۷ و ۹۸ سازمان بینالمللی کار است. فعالان سندیکایی و مدافعان حقوق کارگران همچنان با مجازاتهای شدید روبهرو هستند، از جمله با محکومیتهای دزارمدت زندان، شکنجه، و در بدترین موارد حکم اعدام، آن هم فقط بهخاطر اینکه میخواهند از حقوق بنیادین خودشان استفاده کنند.
گزارشها حاکی از آن است که از اواخر ۲۰۲۵ گسترش اعتراضها با تشدید سرکوب دولتی، از جمله استفاده از نیروی مرگبار روبهرو شده است که به کشتار و بازداشتهای گسترده منجر شده است.
لوک ترایانگل در ادامه گفت:
کنفدراسیون بینالمللی اتحادیههای کارگری این اقدامات را قاطعانه محکوم میکند و خواستار پایان دادن فوری به اعمال خشونت، احترام کامل به حقوق بشر و حقوق سندیکایی، و پاسخگویی عاملان در برابر بدرفتاریها است.
ما شاهد سرکوب سیستماتیک حقوق کارگران در ایران به بهانهٔ دروغین امنیت ملی هستیم. کارگرانی که میخواهند از حق خودشان برای برخورداری از کار شایسته با مزد منصفانه استفاده کنند همچنان با سرکوب، زندان، یا حتی احکام اعدام مواجه میشوند.
زحمتکشان در ایران جانشان به لب رسیده و سرکوب بیشتر به هیچ راهحلی منجر نخواهد شد. مقامات ایران اکنون باید وارد گفتوگوی اجتماعی [با زحمتکشان] شوند، جرمانگاری فعالیت سندیکایی را فوری متوقف کنند، همهٔ فعالان سندیکایی بازداشتشده را آزاد کنند، و به تعهدهایشان در چارچوب قوانین بینالمللی کار و حقوق بشر عمل کنند تا قرارداد اجتماعی نوینی در ایران شکل بگیرد.
کنفدراسیون بینالمللی اتحادیههای کارگری (ITUC) با کارگران و فعالان سندیکایی در ایران ابراز همبستگی کامل میکند و از سازمان بینالمللی کار (ILO)، نهادهای حقوق بشر سازمان ملل متحد، و جامعهٔ بینالمللی میخواهد که رسیدگی و بررسی دقیقتری در این مورد بکنند و فشار مستمری برای تضمین رعایت حقوق بنیادین کار بیاورند.