همایش آبوهوایی بلم، برزیل، با حضور ۱۵۳ شرکتکننده. عکس از Hermes Caruzo/COP30
پنجشنبه ۱۵ آبان ۱۴۰۴
آ. نعمتزاده – اندیشهٔ نو: «نشست آبو هوایی بلم» روز پنجشنبه ۶ نوامبر (۱۵ آبان) در شهر بلم (معادل پرتغالی بیت لحم) به میزبانی برزیل آغاز به کار کرد. در مراسم گشایش این همایش دو هفتهیی، لوئیز ایناسیو لولا دا سیلوا، رئیسجمهور برزیل، بر ضرورت حفاظت از جنگلها و تسریع در گذار از انرژی فسیلی به انرژی تجدیدپذیر و سبز تأکید کرد.
نشست بلم یا کاپ۳۰ (COP30)- سیاُمین کنفرانس کشورهای عضو پیمان آبوهوایی سازمان ملل متحد- با همایش حفاظت از حفاظت جنگلهای گرمسیری آغاز شد.
به مناسبت برگزاری کاپ۳۰، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، در همین روز پنجشنبه در پیامی به شرکتکنندگان در این همایش سالانه از آنها خواست هرچه سریعتر برای معکوس کردن گرمایش جوّ کرهٔ زمین و حفظ ۱٫۵ درجه سلسیوس افزایش دما (در مقایسه با دورهٔ پیش از صنعتی شدن) اقدام کنند.
گوترش گفت: «همایش کاپ۳۰ باید یک دهه شتاب و عمل نتیجهبخش را به کار اندازد.»
در همایش بلم در برزیل که در روزهای ۶ تا ۲۱ نوامبر (۱۵ تا ۳۰ آبان) برگزار میشود، دانشمندان، فعالان مدنی، سیاستمداران، و مذاکرهکنندگان برای تعیین اولویتهای لازم برای مقابله با تغییرات زیانبار آبوهوایی بحث و گفتوگو خواهند کرد. تمرکز این همایش بر محدود کردن افزایش دمای زمین به ۱٫۵ درجه سلسیوس، ارائهٔ برنامهٔ اقدام هر کشور، و بررسی پیشرفت تعهدهای مالی کشورهای جهان خواهد بود.
همایش سالانهٔ قبلی (کاپ۲۹) در شهر باکو در جمهوری آذربایجان با حضور بیش از ۵۴هزار شرکتکننده برگزار شد. «کاپ۲۸» در دُبی نیز با حضور تقریباً ۸۴هزار شرکتکننده برگزار شد. احتمال میرود امسال در برزیل بیش از ۴۵هزار نفر در این همایش آبوهوایی سازمان ملل متحد شرکت کنند.
رئیسجمهور لولا سخنرانیاش را با تأکید بر اهمیت نمادین برگزاری این همایش در آمازون- بزرگترین جنگل گرمسیری روی کره زمین- آغاز کرد. «برای نخستین بار در تاریخ، یک همایش آبوهوایی در قلب آمازون برگزار خواهد شد. در تصور جهانی، هیچ نمادی برای هدف زیستمحیطی بزرگتر از جنگلهای گرمسیری آمازون نیست. در اینجا هزاران رودخانه و نهر جریان دارد که بزرگترین حوضهٔ آبخیز روی زمین را تشکیل میدهند. در اینجا هزاران گونهٔ گیاهی و جانوری زندگی میکنند که متنوعترین زیستبوم روی کره زمین را تشکیل میدهند.»
رئیسجمهور برزیل هشدار داد که این میراث طبیعی وسیع نیز در معرض تهدید تأثیر تغییرات زیانبار آبوهوایی است. سال ۲۰۲۴ اولین سالی بود که میانگین دمای هوای کرهٔ زمین در مقایسه با دمای پیش از صنعتی شدن از ۱٫۵ درجه سانتیگراد فراتر رفت. علم در حال حاضر نشان میدهد که این افزایش دما تا مدتی یا حتی تا دههها ادامه خواهد داشت، اما ما نباید هدف توافق پاریس را رها کنیم.» اشارهٔ او به هدف جهانی محدود کردن گرمایش هوای سیارهٔ زمین به ۱٫۵ درجهٔ سانتیگراد بود.
لولا تأکید کرد که جامعهٔ بشری بیش از سه دهه است که از تأثیر نامطلوب بحران آبوهوایی آگاه است.
«جامعهٔ بشری بیش از ۳۵ سال است، از زمان انتشار نخستین گزارش IPCC، که از تأثیر تغییرات نامطلوب آبوهوایی آگاه بوده است. با این حال، ۲۷ همایش طول کشید تا اینکه در دُبی به نیاز به دور شدن از سوختهای فسیلی و توقف و معکوس کردن جنگلزدایی توجه شد. یک سال دیگر هم طول کشید تا در باکو چشمانداز افزایش بودجهٔ مبارزه با تغییرات زیانبار آبوهوایی به ۱٫۳تریلیون دلار پذیرفته شود.»
رئیسجمهور لولا همچنین تأکید کرد که حلوفصل بحران آبوهوایی مستلزم پر کردن شکاف بین زبان فنی مذاکرات و تجربههای روزمرهٔ مردم است. «مردم ممکن است نفهمند که انتشار گازهای گلخانهیی یا تُن کربن چیست، اما احساس آلودگی میکنند. آنها ممکن است مفهوم تلهٔ کربن یا تنظیمکنندههای آبوهوا را درک نکنند، اما ارزش جنگلها و اقیانوسها را تشخیص میدهند.»
رئیسجمهور برزیل با تأکید بر اینکه تغییرات زیانبار آبوهوایی باید در مرکز تصمیمگیری برای هر دولت، کسبوکار، و شهروند باشد، بر ایجاد روحیهٔ بسیج جمعی تأکید کرد که هدف همایش بلم است که خواستار مشارکت مستقیم جامعهٔ مدنی، مردم بومی، جوامع سنتی، و دولتهای محلی است.