یکشنبه ۴ آبان ۱۴۰۴
سازمان حقوق بشری کمپین فعالین بلوچ – هر ملتی در تاریخ خود روزهایی دارد که هرگز از یاد نمیبرد، روزهایی که در حافظه جمعی آن ملت برای همیشه ثبت میشوند. برای ملت بلوچ، چهارم آبان یکی از همان روزهای فراموشنشدنی است، روزی که در تقویم بلوچستان با خون نوشته شد و نشانهای آشکار از کینه و دشمنی حاکمیت با مردم بلوچ است.
در این روز، ۱۶ جوان بلوچ بهصورت انتقامجویانه بر دار آویخته شدند، اعدامی که نه بر پایه عدالت، بلکه در پاسخ به یک حملهٔ مسلحانه در سراوان انجام گرفت. حاکمیت، با زیر پا گذاشتن تمام اصول حقوق بشری و موازین بینالمللی، نیمهشب زندانیان بلوچ را از خواب بیدار کرد، بدون اطلاع خانوادهها و بدون حق ملاقات یا تماس آخر، آنان را به دستان جلادان سپرد.
این جوانان پیش از اعدام به شدت شکنجه شدند؛ چنانکه مأموران حتی با چاقو و کارد به جان آنان افتاده بودند. پرسش اینجاست: چرا اجساد این اعدامشدگان به خانوادههایشان تحویل داده نشد؟ آیا این پنهانکاری خود دلیلی روشن نیست که آثار شکنجه بر بدن آنان وجود داشته و حاکمیت نمیخواسته کسی از آن آگاه شود؟ به همین دلیل، مدعی شدند که اجساد را خودشان دفن کردهاند.
طبق قوانین بینالمللی، محکومان به اعدام حق دارند پیش از اجرای حکم با خانواده دیدار و تماس داشته باشند و پیکرشان پس از اعدام باید به خانواده تحویل داده شود تا مطابق آیین مذهبی و وصیت خود به خاک سپرده شوند. اما در این پرونده، خانوادهها تنها قبرهایی را از دور دیدند که گفته شد متعلق به فرزندانشان است. آنان حتی از طریق رسانههای دولتی از اعدام عزیزانشان مطلع شدند.
محمد مرزیه، دادستان وقت زاهدان، روز شنبه ۴ آبان ۱۳۹۲ در رسانههای داخلی به صراحت اعلام کرد: «این افراد صبح امروز در پاسخ به اقدام تروریستی شب گذشته سراوان و شهادت مرزبانان، اعدام شدند. پیش از این در خصوص پاسخ قاطع به حرکات تروریستی اخطار داده بودیم.»
در حالی که هنوز هیچیک از خانوادههای اعدامشدگان از اعدام فرزندان خود اطلاعی نداشتند، بعدها مشخص شد که هشت نفر از اعدامشدگان به اتهام مواد مخدر و هشت نفر دیگر به اتهامات سیاسی در زندان بودهاند. برخی از آنان حتی حکم اعدام نداشتند و پروندهشان در روند رسیدگی قضایی بود.
از جمله، حبیبالله ریگی شورکی طبق دادنامه شماره ۸۹۰۹۹۷۵۴۱۶۱۰۰۸۲۹ تنها به یازده سال حبس محکوم شده بود و سلمان میایی حکم زندان و تبعید در خرمآباد داشت، اما هر دو بهصورت ناگهانی اعدام شدند.
اسامی اعدامشدگان:
ناظر ملازهی، مهرالله ریگی ماهرنیا، عبدالوهاب ریگی، حبیبالله ریگینژاد شورکی، سعید نارویی، حامد وکالت، سلمان میایی، ایوب بهرامزهی، اعظم گرگیج، داود میربلوچزهی، حسن رضایی، حبیب توتازهی، ناصر شهبخش، احمد دهمرده، حسین براهویی و نجیبالله بهادری.