تصویر تزیینی، ساختهٔ هوش مصنوعی
تهیه و تنظیم از الف. هوشیار – برای اندیشهٔ نو
سهشنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۴
مقدمه
از ابتدای قرن گذشته، بازاریابی سیاسی از اختراع «کمپینز اینک» توسط لیون باکستر و کلِم ویتاکر (۱۹۳۳) آغاز شد-کسانی که با ایجاد راهبردهایی مانند سادهسازی شعار، حملهور شدن، و ساختن دشمن فرضی سیاست را همچون کسبوکاری اداره کردند. اما، بیشتر از هشتاد سال بعد، امروز در عصر هوش مصنوعی هستیم، دورانی که پیام سیاسی دیگر توسط چند پوستر یا آگهی تلویزیونی تولید نمیشود، بلکه توسط الگوریتمها، دادهکاوی، و شبکههای اجتماعی مهندسی میشود.
هوش مصنوعی: از ابزار تا بازیگر محوری
● تولید محتوا با هوش مصنوعی
کمپینهای امروزی از هوش مصنوعی مولد (Generative AI) بهره میبرند تا متن، تصویر، و حتی ویدئو تولید کنند، از جمله نامههای جمعآوری کمک مالی و تبلیغات هدفمند (Brennan Center for Justice, LSE Public Policy Review). این ابزارها ارزان، در دسترس، و آسان در استفادهاند و میتوانند به شخصیسازی پیامها در مقیاس کلان کمک کنند. اما در کنار مزایا، خطرات جدی از جمله تولید اطلاعات گمراهکننده و اخبار جعلی نیز دارند (Brennan Center for Justice, Journal of Democracy).
● هدفگیری خُرد (Microtargeting)
هدفگیری خُرد به معنای ارسال پیامهای تبلیغاتی متناسب با ویژگیهای روانشناختی فردی است که از طریق تحلیل دادههای بزرگ انجام میشود (Wikipedia). مطالعات نشان داده است که این روش میتواند اثربخشتر از پیام عمومی باشد (PNAS). الگوریتمهایی در اختیار مشاوران سیاسی است که میتوانند رأیدهندگان را طبقهبندی و پیامهایی دقیقاً مطابق با علایق و حالت ذهنیشان ارسال کنند.
● پلتفرمهای الگوریتمیک و تنظیم پیامها در لحظه
برخی کمپینها از پلتفرمهای الگوریتممحور استفاده میکنند که پیامها را بر اساس دادههای لحظهای، مثل نظرسنجی، رفتار کاربران در شبکههای اجتماعی، و واکنش رأیدهندگان، همزمان تنظیم و ارسال میکنند (Wikipedia). مثال واقعی: شرکتی مانند Resonate گروهی مانند «Cyber Crusaders» را شناسایی میکند- افرادی با گرایشهای اجتماعی محافظهکار و اقتصادی لیبرال- و پیامهای سفارشی به آنها ارائه میدهد (Politico, Wikipedia).
نمونههای واقعی: فناوری در خدمت استراتژی
● تأثیر واقعی یا تصویر نیرومند؟
برخی مشاوران سیاسی، مثل براد پارسکیل، با پلتفرمی مانند Campaign Nucleus، مدعیاند که هوش مصنوعی (AI) توانایی تولید ایمیلهای شخصیسازیشده، تحلیل احساسات رأیدهندگان، و تقویت پیام اینفلوئنسرها را دارد (AP News). همچنین، مارک کوبان هشدار داده است که استفاده از ابزارهایی مانند ChatGPT و Gemini در کارزارها، بهخصوص در انتخابات میاندورهای ۲۰۲۶ آمریکا، تعیینکننده خواهد بود (Business Insider).
● تهدیدهای آینده: دیپفیکها و اخبار جعلی
یکی از نگرانیهای جدی تولید دیپفیکهای صوتی یا تصویری است که میتوانند اعتبار نامزدها را خدشهدار کنند. در انتخابات محلی شرویپورت، یک تبلیغ دیپفیک علیه شهردار موجب نگرانی شد (AP News). همچنین، نظرسنجیها نشان داده است که بخش بزرگی از رأیدهندگان قادر به تشخیص محتوای تولید هوش مصنوعی از محتوای واقعی نیستند و این موضوع تهدیدی جدی برای اعتماد عمومی است (New York Post).
چالشهای دموکراتیک و نیاز به مقررات روشن
● تهدید بر نمایندگی و پاسخگویی
استفاده گسترده از هوش مصنوعی (AI)، بهویژه در تولید حجم عظیمی از محتوا، میتواند درک واقعی نماینده از مطالبات مردم را مخدوش و نظام پاسخگویی را تضعیف کند (Journal of Democracy). وقتی پیامها مصنوعی هستند یا کاملاً هدفمند، شفافیت و اعتماد سیاسی کاهش مییابد.
● نقص تنظیم و مقررات
در آمریکا هنوز قانون جامعی دربارهٔ استفاده از هوض مصنوعی (AI) در کمپینها وجود ندارد. اما در اروپا مقررات شفافیت و هدفگیری تبلیغات سیاسی (EU Regulation 2024/900) مصوّب مارس ۲۰۲۴ است که تا پاییز ۲۰۲۵ در بیشتر کشورها به اجرا درخواهد آمد (Wikipedia). این گام مهمی برای شفافیت بیشتر در فضای تبلیغات سیاسی است.
ترکیب گذشته و آینده: میراث «کمپینز اینک» در عصر دیجیتال
بازاریابی سیاسی امروز بر اساس اصولی ساخته شده است که ویتاکر و باکستر در دههٔ ۱۹۳۰ وضع کردند: پیام ساده، تکرار، دشمنسازی، و حملهٔ بیوقفه. اما در عصر دیجیتال این ابزارها یک گام فراتر رفته است:
● سادهسازی و تکرار حالا از طریق ایمیلهای ساخت هوش مصنوعی (AI) و تبلیغات هدفمند انجام میشود.
● خلق دشمن به هوش مصنوعی سپرده میشود که کمپینهای سیاه را ایجاد میکند.
● حملهٔ مستمر بهصورت اطلاعرسانی (Notification)، پیام خصوصی (DM) در شبکهها و پُستهای زنده اجرا میشود.
همچون ویتاکر (Clem Whitaker)، که شعار «هر رأیدهنده یک مصرفکننده» را پایهٔ استراتژیاش قرار داد، امروزه هوش مصنوعی (AI) رسماً رفتار مصرفی و روانی رأیدهندگان را تحلیل و هدفگیری میکند.
جمعبندی
بازاریابی سیاسی مدرن در خاستگاهش همچنان بر همان اصول تاریخساز «کمپینز اینک» بنا شده است، اما قدرت و دقت آن به حدّی افزایش یافته است که انتخابات را به عرصهای میکشاند که کمتر شهروندی میتواند آن را درک یا فیلتر کند.
سه گزینهٔ مهم برای آینده وجود دارد:
● آموزش سواد دیجیتال رأیدهندگان تا بتوانند محتوای تولید هوش مصنوعی (AI) را بهتر تشخیص دهند.
● قوانین و مقررات شفاف برای استفاده از داده و AI در کمپینها.
● پایش مداوم تأثیر AI بر ساختار دموکراسی با این هدف که این فناوری از ابزار تباهی تبدیل به بستری برای مشارکت بیشتر شود.
منابع دیگر:
● Business Insider
● AP News
● AP News
بخش اول را اینجا بخوانید.