Photo: Handout
یکشنبه ۱۵ تیر ۱۴۰۴
نیما حیدری – اندیشهٔ نو: به گزارش سات چاینا مورنینگ پُست، روز شنبه ۱۴ تیر، یک روز پیش از آغاز نشست سران کشورهای عضو بریکس در ریودوژانیرو، برزیل، لی چیانگ، نخستوزیر چین، با لولا داسیلوا، رئیسجمهور برزیل و میزبان این نشست، دیدار و گفتوگو کرد. لی چیانگ در این دیدار روابط رو به رشد کشورش با برزیل را «بهترین روابط تاریخی» خواند و ستود. این در حالی است که این دو عضو بنیادگذار گروه اقتصادهای نوظهور «بریکس» در عرصهٔ تجارت و «نظم جهانی» با رفتارهای دولت ترامپ در آمریکا مواجهاند.
نام این گروه از کشورها از حروف اول نام اعضای اولیهاش (به انگلیسی) گرفته شده است که شامل کشورهای برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای جنوبی بود. امروزه مصر، امارات متحدهٔ عربی، اتیوپی، اندونزی، و ایران نیز عضو این گروهاند.
لی در دیدار با لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا، رئیسجمهور برزیل، گفت که دو طرف «برای ساختن جهانی عادلانهتر همکاری میکنند.» وزارت امور خارجی چین بهنقل از لی گفت: «دو طرف برای ایجاد جامعهٔ مشترک چین-برزیل با آیندهٔ مشترک در جهانی عادلانهتر و سیارهای زیستنیتر با یکدیگر همکاری میکنند.»
این نخستین بار است که شی جینپینگ در نشست سران بریکس حضور ندارد. او در نشست گروه۲۰ در هند در سال ۲۰۲۳ نیز غایب بود. در آن رویداد نیز لی چیانگ، نخستوزیر چین، هیئت چینی را رهبری میکرد.
نشست رهبران کشورهای عضو بریکس در روزهای شنبه و یکشنبه ۱۵ و ۱۶ تیر برگزار میشود. این نشست در شرایطی برگزار میشود که تعلیق ۹۰روزهٔ تعرفههای مالیات بر واردات دولت ترامپ روز چهارشنبه ۱۸ تیر به پایان میرسد.
این عوارض گمرکی آمریکا در دورهای بر واردات آمریکا از دیگر کشورهای جهان اعمال میشود که رقابت استراتژیک فزایندهٔ آمریکا با چین و تلاش کشورهای در حال توسعه و اقتصادهای نوظهور برای داشتن نقش و سهمی بیشتر در نظام حاکمیت بینالمللی بهروشنی دیده میشود.
لی چیانگ بدون اشارهٔ مستقیم به ایالات متحد آمریکا در دیدار روز شنبهاش با لولا گفت که چین و برزیل هر دو مدافع چندجانبهگرایی و تجارت آزادند.
این دو کشور در سالهای اخیر روابطشان را محکمتر کردهاند. دولت چین واردات کشاورزی از کشورهای آمریکای جنوبی را افزایش داده است تا اتکا به واردات از آمریکا را کاهش دهد. در نتیجه، موقعیت چین بهعنوان شریک تجاری برتر برزیل در ده سال و اندی گذشته برجستهتر شده است.
وزارت امور خارجی چین بهنقل از لی گفت: «چین مایل است ارتباطات و هماهنگی با برزیل را در سازوکارهای چندجانبه مانند سازمان ملل متحد، بریکس، و گروه۲۰ تقویت کند.»
لی همچنین از طرف کشورش متعهد شد که چین با برزیل همکاری خواهد کرد تا «شمار زیادی از کشورهای در حال توسعه را متحد کند، جهانیسازی اقتصادی فراگیر و چندقطبی شدن قاعدهمند و برابرحقوق را در جهان ترویج کند، و ثبات و اطمینان بیشتری برای جهان فراهم آورد.»
تمرکز بر چندجانبهگرایی در واقع بازتاب دیدار لولا در ماه مه با شی جین پینگ، رئیسجمهور چین، در پکن بود.
در آن گفتوگوها شی جین پینگ و لولا هر دو خواستار «جهانی عادلانهتر» و «دفاع از چندجانبهگرایی» شدند و گفتند: «جنگهای تجاری و تعرفههای گمرکی هیچ برندهای ندارد و حمایتگرایی نباید پاسخی برای چالشهای کنونی در جهان باشد.»
لی در دیدار روز شنبه با لولا گفت: «چین و برزیل باید همکاری در طیف وسیعی از مناطق مشمول طرح «کمربند و جاده» را «تحکیم و تقویت کنند»، از جمله در تجارت، زیرساختها و فناوری، و همراه با هم اجرای این طرح را پیش ببرند و بهبود بخشند.
برزیل رسماً در این طرح شناختهشدهٔ چین در عرصهٔ زیرساختها و پیوندهای ترابری و ارتباطات نیست، اما در سال ۲۰۲۴ برای همکاری با این برنامه موافقت کرد که سیاستهای ملیاش را با برنامههای «کمربند و جاده» همگام سازد.
در دیدار لی و لولا، دو کشور «پایان موفقیتآمیز مذاکرات» در مورد تفاهمنامهای برای تلاش بیشتر دو کشور در امر همگام کردن برنامههای توسعهٔ ملی را اعلام کردند.
این نشست که روز یکشنبه آغاز می شود، در یک لحظه حساس برای جامعه بین المللی برگزار می شود و دونالد رئیس جمهور ایالات متحده به مدت ۹۰ روز تعلیق می شود
آنها همچنین مذاکره دربارهٔ پروتکل دیگری برای توسعهٔ مشترک ماهوارهٔ هواشناسی CBers-5 به پایان رساندند که هدفش گردآوری دادههای لازم برای پیشبینی آبوهوا و پایش وقوع فاجعههای طبیعی است.
لی و لولا در این دیدار دو توافقنامهٔ رسمی نیز امضا کردند: یکی در مورد همکاری استراتژیک مالی و دیگری در مورد راهاندازی مرکز چین-برزیل برای کاربرد هوش مصنوعی.
این دو مقام ارشد دولتی همچنین توافق کردند که مبادلهٔ ارزی، انتقال فناوری، و اشتراکگذاری دادههای فضایی بین دو کشور را گسترش دهند.