نرگس آبیار، کارگردان سریال سووشون بر اساس کتابی به همین نام از سیمین دانشور
یکشنبه ۱۱ خرداد ۱۴۰۴
هنر تریبون قدرت نیست که با اشارهای خاموش شود. ما فرزندان این خاکیم و از دل همین مردم برخاستهایم. حق ما نیست که پس از سالها زحمت به این شکل تحقیر و حذف شویم. سووشون را متوقف کردید، اما این صدا خاموش نمیشود.
به گزارش باشگاه روزنامهنگاران ایران، شنبه ۱۰ خرداد ۱۴۰۴، خانم نرگس آبیار، کارگردان سریال سووشون، بیانیهای در مورد توقیف پخش این سریال منتشر کرده است. متن این بیانیه را نخستین بار سایت رسمی نماوا، شبکهٔ خانگی خصوصی پخش فیلم و سریال در ایران منتشر کرد. در این بیانیه آمده است (تأکیدها از اندیشهٔ نو است):
مردم عزیز و نجیب ایران،
سپاس از دلها و نگاههای گرمتان که در اولین ساعات پخش سریال «سووشون» با ما همراه شد و نشان دادید که روایتِ درد و رنجِ این سرزمین هنوز هم در دلهای شما زنده است.
استقبال کمنظیرتان از نخستین قسمت این سریال در همین ساعات اولیه برای من و همکارانم نه تنها دلگرمی، بلکه عهدی دوباره بود؛ عهدی برای ایستادن، برای ادامه دادن، برای پاسداری از حقیقتی که باید بیپرده و بیپیرایه بازگو شود.
اما افسوس بلافاصله پس از پخش سریال، سکوی نماوا تهدید به فیلترینگ شد و این موضوع بلافاصله پس از تهدید اجرایی شد.
به همین دلیل، سووشون نیامده، بهدلیل بازیهای پیچیده و پنهان ساترا توقیف شد. بماند که آنچه در قسمت اول به نمایش درآمد بهدلیل ممیزی آشکار آنچیزی نبود که ما با تمام وجود ساخته بودیم. بخشهایی از روایت از صداقت افتاد. صحنههایی که باید دیده میشد حذف شد، محو شد و بیصدا شد.
حتی آنگاه که اراده کردیم تا در میان شهر، از قاب بیلبوردها و تابلوها با شما سخن بگوییم، درهای تبلیغات محیطی را نیز بر روی «سووشون» بستند.
چگونه ممکن است سریالی که بر اساس رمانی فاخر از سیمین دانشور، نویسندهای پیشرو، ملی و جهانی، ساخته شده و بارها و بارها در نیم قرن گذشته در همین کشور تجدید چاپ شده و تمام مراحل قانونی را طی کرده است تنها چند ساعت پس از انتشار نخستین قسمت، با دستوری ناگهانی و مبهم، متوقف و سکوی پخشش فیلتر شود؟
چه کسی پاسخگوی این حجم از توهین به شعور مخاطب، بیاحترامی به تلاش هنرمندان، و تخریب سرمایهٔ اجتماعی هنر این سرزمین خواهد بود؟
سووشون نه یک سریال معمولی، بلکه روایت یک تاریخ بود. صدای یک زن در میان هیاهوی مردانهٔ قدرت. روایت مقاومت، درد و ایستادگی. ما برای ساختن این اثر با دقت، وسواس، و احترام به خطوط قرمز رسمی کشور پیش رفتیم. اما آنچه دیدیم بیقانونی در پوشش قانون و حذف در سایه ترس از صداهای مستقل بود. ما نه خلافی کردهایم، نه قانونشکنی. این رفتارها نه توجیهپذیرند، نه قابلسکوت.
چه نهادی، با چه مجوزی، در چه فرایندی، اجازه میدهد به این شکل حیثیت یک اثر فرهنگی و زحمات دهها انسان شرافتمند زیر پا گذاشته شود؟
ساترا که مدعی نظمبخشی به فضای نمایش خانگی است چرا بهجای حمایت، تبدیل به ابزاری برای انسداد و محدودسازی هنر شده است؟
آیا قرار است هر هنرمندی که صدای متفاوت دارد با تهدید و توقیف حذف شود؟
من از سکوت خستهام. از بیاعتنایی نهادهای مسئول به شأن هنر و هنرمند دلگیرم. این شیوهٔ برخورد با آثار فرهنگی یعنی رسمیت دادن به ترس از تفکر. یعنی پاداش دادن به بیخطر بودن، و تنبیه کردن صدای مستقل. ما برای «سووشون» خون دل خوردیم. اما امروز، در برابر این حذف بیرحمانه، سکوت نخواهیم کرد.
هنر تریبون قدرت نیست که با اشارهای خاموش شود. ما فرزندان این خاکیم و از دل همین مردم برخاستهایم. حق ما نیست که پس از سالها زحمت به این شکل تحقیر و حذف شویم. سووشون را متوقف کردید، اما این صدا خاموش نمیشود.